Profesyonel Yemek Fotoğrafçılığının Gizemi: Teknikten Estetiğe Bir Araştırma (The Mystery of Professional Food Photography: A Journey from Technique to Aesthetics)

Şeymanur KORUCUK SÖĞÜT; Serkan SEMİNT

doi:10.21325/jotags.2025.1764

Yazarlar

Şeymanur KORUCUK SÖĞÜT
Serkan SEMİNT

DOI:

https://doi.org/10.21325/jotags.2025.1764

Anahtar Kelimeler:

Gastronomi- Medya- Yemek fotoğrafçılığı

Öz

Bu çalışma, profesyonel yemek fotoğrafçılığının teknik ve estetik unsurlarını görsel anlatı teorisi çerçevesinde bir bütünlük içinde ele almayı amaçlamaktadır. Görsel imgelerin, yalnızca bir yemeği sunmanın ötesinde, izleyicide bir duygu, çağrışım ve kültürel bağlam yaratma potansiyeline sahip olduğu gerçeğinden hareketle, yemek fotoğraflarının görsel dili incelenmiştir. Çalışmanın temel hedefi, bu görsel dilin nasıl kurgulandığını ve izleyicinin yemek algısını nasıl etkilediğini çözümlemektir. Bu araştırma, gastronomi ile görsel sanatların buluştuğu bir disiplin olan yemek fotoğrafçılığının, yalnızca görsel bir sunum değil aynı zamanda anlam ve duygu taşıyan bir anlatı biçimi olarak değerlendirilmesi gerektiğine işaret etmektedir. Fotoğraflarda yer alan renk paletleri, ışık düzenlemeleri, zemin kompozisyonları, kamera açıları, geometrik desen kullanımı ve fon tercihleri gibi unsurlar, bu anlatının hem estetik hem de teknik yönlerini oluşturmaktadır. Bu yönleriyle çalışma, görsel dilin yemek algısını nasıl şekillendirdiğini çözümlemeye yönelik özgün bir yaklaşım sunması bakımından önem arz etmektedir. Araştırmada nitel bir yöntem olarak içerik analizi tekniği kullanılmıştır. Araştırma evrenini yemek fotoğrafları oluştururken örneklemini ise çalışmanın yazarları tarafından çekilmiş 20 adet profesyonel yemek fotoğrafı oluşturmaktadır. Örneklemde yer alan fotoğraflar, belirlenen tematik başlıklar altında sistematik biçimde analiz edilmiş, her bir görselin taşıdığı anlatı katmanları ve duygusal etkiler çözümlenmiştir. Çalışma, görsel anlatının yemek kültüründeki rolüne dair derinlemesine bir bakış sunmakta ve gelecekte yapılacak araştırmalara kuramsal bir zemin oluşturmaktadır.

Referanslar

Akbaba, B. (2006). Güzel sanatlar fakültelerindeki resim eğitiminde ışık-gölgenin yeri ve önemi (Yüksek Lisans Tezi) Marmara Üniversitesi, İstanbul.

Dahlan, N. F. (2024). Media and Culture: The role of media and social media in the formation and dissemination of popular, local, global and international culture. Journal of Studies on Art, Culture and Society, 13-17.

Bekar, A., & Karakulak, Ç. (2016). Yiyecek ve içecek stilistliği ve fotoğrafçılığı. Akademik Bakış Uluslararası Hakemli Sosyal Bilimler Dergisi, (53), 104-113.

Bellingham, J. &Bybee, J.A. (2008). Food styling for photographers: a guide to creating your own appetizing art, China: FocalPress.

Connolly, A. (2015). Why sharing photos of food is about more than what’son the plate. the next web. Available at: https://thenextweb.com/opinion/2015/09/01/why-sharing-photos-of-food-is-about-more-than-whats-on-the-plate/ (Erişim Tarihi:28.03.2025).

Çetinkaya, E. (2007). Belgesel fotoğraftan (durağan görüntüden) belgesel sinemaya geçişte gerçekliğin boyutu (Yüksek Lisans Tezi). Marmara Üniversitesi, İstanbul.

Çolak, O. (2001). Fotoğraf sanatında renkli karanlık oda (Yüksek Lisans Tezi). Marmara Üniversitesi, İstanbul.

Duman, D. & Eryılmaz, G. (2021). Yemek stilistliği ve fotoğrafçılığı, Neogastronomık Akımlar (Editör: Derinalp Çanakçı, Seda). Ankara: Nobel Yayıncılık.

Ibrahim, Y. (2015). Food pornand the invitationto gaze: ephemeral consumption and the digital spectacle. International Journal of E-Politics 6, 1–12.

Janet, C. (2004). Slow food: what, why, and to where? Food, Culture&Society, 117-132.

Karaaslan, S. (2019). Dijital çağda otobiyografik anlatılar olarak kişisel fotoğraflar. Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 36(2), 307-323.

Küngerü, A. (2016). Bir ifade aracı olarak dijital öykü anlatımı. Abant Kültürel Araştırmalar Dergisi, 1(2), 33-45.

Lasén, A. &Gómez-Cruz, E. (2009). Digital photography and picture sharing: redefiningthe public/private divide. Knowledge Technology&Policy, 22, 205-215.

Manna, L. & Moss, B. (2005). Digital food photography. Boston: Thomson Course Technology.

Millî Eğitim Bakanlığı (2011). Grafik ve fotoğraf, açık-koyu, ışık-gölge. http://mtod.mebnet.net/sites/default/files/A%C3%A7%C4%B1k-%20Koyu%20Ve%20I%C5%9F%C4%B1k-g%C3%B6lge.pdf (Erişim Tarihi: 28.03.2025).

Olgun, C. K. (2008). Nitel araştırmalarda içerik analizi tekniği. Sosyoloji Notları, 66.

Öztürk, B. (2021). Yemek fotoğrafçılığına sanatsal bir yaklaşım: Dark food fotoğrafçılık. (Yüksek Lisans Tezi). Akdeniz Üniversitesi, Antalya.

Pimenta, S., &Poovaiah, R., (2010), On defining visual narratives, Design Thoughts, 3, s. 25-46

Sarıtaş, A., & Sormaz, Ü. (2023). Mutfak yöneticilerinin yemek fotoğrafçılığına ilgileri, kullanma durumları ve bilgi düzeyleri: İstanbul örneği. Turizm Ekonomi ve İşletme Araştırmaları Dergisi, 5(1), 49-62.

Sosef, B. (2019). Food photography and still life paintings: a single subject in multiple worlds (Master THesis). Leiden University, Faculty of Humanities Department: Media Studies. Leiden.

Şen, K. (2015). Fotografik görüntü düzenlemede altın oranın etkileri (Yüksek Lisans Tezi). Dokuz Eylül Üniversitesi, İzmir.

Şener, G. & Özkoçak, Y. (2013). Sosyal ağlarda görünür olmak: facebook fotoğraflarında bireyin kendini sunum stratejileri. C. Bilgili ve G. Şener (Der.), Sosyal Medya ve Ağ Toplumu-2, Kültür, Kimlik, Siyaset içinde. İstanbul: Grafik Tasarım Yayınları.

Şener, N. (2014). Sosyal medyada günün menüsü: sosyal medyada “paylaşılan” yemek fotoğrafları üzerine bir değerlendirme. Erciyes İletişim Dergisi, 3(3).

Şengül, S., &Usta Dişsiz, S. (2025). Lezzeti görselleştirmek: yemek fotoğraflarında renk, kompozisyon ve estetik algı. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 26(1), 137-160.

Url-1 (2025). https://www.videogren.com/2021/04/13/fotografta-arka-plan-fon-kullanimi/(Erişim Tarihi: 01. 04.2025).

Woolley, K., & Fishbach, A. (2017). A Recipe For Friendship: Similar Food Consumption Promotes Trustand Cooperation. J. Consum. Psychol. 27, 1–10.