Kırgızistan’ın Sağlık Turizmi Potansiyelinin Değerlendirilmesi (An Evaluation of the Health Tourism Potential of Kyrgyzstan)

İbrahim GÜNDOĞDU; Kutay OKTAY

doi:10.21325/jotags.2025.1758

Yazarlar

İbrahim GÜNDOĞDU
Kutay OKTAY

DOI:

https://doi.org/10.21325/jotags.2025.1758

Anahtar Kelimeler:

Sağlık turizmi- Termal turizm- Sanatoryum- Sürdürülebilir turizm- Kırgızistan

Öz

Bu araştırma, Kırgızistan’ın sağlık turizmi potansiyelini ortaya koymak ve mevcut kaynakların sürdürülebilir biçimde nasıl geliştirilebileceğini belirlemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Çalışma, sağlık turizmi alanında mevcut kaynakların yeterince etkin kullanılamaması ve bilimsel temelli stratejik yönlendirmelere duyulan ihtiyaçtan hareketle tasarlanmıştır. Araştırmada nitel yöntem benimsenmiş; birincil veriler sağlık turizmi alanında deneyime sahip paydaşlarla yapılan yapılandırılmış görüşmeler aracılığıyla elde edilmiştir. Bu kapsamda 2024 yılının Haziran–Eylül ayları arasında 4 akademisyen, 11 doktor ve 6 turizmci olmak üzere toplam 21 katılımcı ile görüşmeler gerçekleştirilmiş ve veriler içerik analizi yöntemiyle çözümlenmiştir. Bulgular, Kırgızistan’ın sağlık turizmi arzının sanatoryumlar, termal kaynaklar, doğal çevre ve geleneksel tedaviler etrafında şekillendiğini göstermektedir. Termal ve spa-wellness turizmi ile medikal turizm, en yüksek gelişme potansiyeline sahip alanlar olarak öne çıkmaktadır. Araştırma sonuçları, altyapının modernizasyonu, insan kaynağının uzmanlaştırılması ve uluslararası tanıtım stratejilerinin güçlendirilmesi yoluyla Kırgızistan’ın sağlık turizminde rekabet gücünün artırılabileceğini ortaya koymaktadır.

Referanslar

Ağazade, S. (2024). Travel for health as a type of niche tourism and economic growth: A cross‐country panel data analysis. International Journal of Tourism Research, 26(4).

Aslan, H., Mete, B., Şimşir, İ., & Örgev, C. (2022). Assessment of Thermal Tourism Potential of Sakarya Akyazı District. Hacettepe Sağlık İdaresi Dergisi, 25(2), 301-318.

Buhalis, D., & Darcy, S. (2011). Accessible tourism: Concepts and issues. Channel View Publications.

Buhalis, D., Darcy, S., & Ambrose, I. (2012). Best practice in accessible tourism: Inclusion, disability, ageing population and tourism. Channel View Publications.

Carrera, P. M., & Bridges, J. F. (2006). Globalization and healthcare: understanding health and medical tourism. Expert Review of Pharmacoeconomics & Outcomes Research, 6(4), 447–454. https://doi.org/10.1586/14737167.6.4.447.

Cohen, M. (2008). Spas, wellness and human evolution: A conceptual framework. The Journal of Alternative and Complementary Medicine, 14(8), 899–902.

Connell, J. (2013). Contemporary medical tourism: Conceptualisation, culture and commodification. Tourism Management, 34, 1–13. https://doi.org/10.1016/j.tourman.2012.03.011

Cooper, M., Gnanapala, A., Aslam, M. S. M., & Ratnayake, I. (Eds.). (2023). The Emergence and Future of Health Tourism in the Asia Pacific Region. Cambridge Scholars Publishing.

Creswell, J. W. (2013). Qualitative inquiry and research design: Choosing among five approaches (3rd ed.). SAGE Publications.

Crooks, V. A., Kingsbury, P., Snyder, J., & Johnston, R. (2010). What is known about the patient’s experience of medical tourism? A scoping review. BMC Health Services Research, 10(266). https://doi.org/10.1186/1472-6963-10-266

Çikolar, E. (2022). Kırgızistan’da sağlık turizmi: Kochkor-Ata ve kurort örnekleri. Turar Turizm ve Araştırma Dergisi, 11(2), 110–124.

Darcy, S., & Buhalis, D. (2010). Accessible tourism: Issues of equality, inclusion and disability. In D. Buhalis & S. Darcy (Eds.), Accessible tourism: Concepts and issues (pp. 1–20). Channel View Publications.

Daşdan, İ. (2014). Türkiye’de sağlık turizmi: Türkiye ve özelinde İzmir’de sağlık turizminin mevcut durum analizi ve strateji önerileri. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 6(10), 143-163.

Erdem, B., & Gundogdu, I. (2018). Kumiss treatment in the context of health tourism: a research in Kyrgyzstan. International Journal of Medical Research & Health Sciences, 7(11), 135-155.

Foley, R., Kearns, R. A., & Donovan, J. (2019). “Wilderness therapy”: Complementary and alternative medicine in nature. Health & Place, 57, 48–57.

Genç, K., Atay, L., & Eryaman, M. Y. (2014). Sürdürülebilir destinasyon yaratma sürecinde örgütlenmenin önemi: Çanakkale turizmi üzerine bir araştırma. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 25(1), 49-61.

Gerami, F., Hosseini, S. Z., Ashtari, M. N., & Fadaei, H. (2019). Identifying the potential of health tourism in Pasargadae Region, Iran. Athens Journal of Tourism, 6(4), 277-292.

Gündoğdu, İ. (2024). Kırgızistan’daki sanatoryum ve kurortlarda sunulan hizmetler ve tedaviler. Manas Sosyal Bilimler Dergisi, 13(3), 1158–1169.

Hanefeld, J., Smith, R., Horsfall, D., & Lunt, N. (2014). What do we know about medical tourism? A review of the literature with discussion of its implications for the UK National Health Service as an example of a public health care system. Journal of Travel Medicine, 21(6), 410–417. https://doi.org/10.1111/jtm.12147

Illario, M., Brandi, V., Chiatti, C., Santoro, M., & Guzzetta, G. (2019). Health tourism: An opportunity for sustainable development. Journal of Public Health Research, 8(1), 1564.

İldaş, G. (2022). The Tourism Sector in Country Branding: An Assessment on Health Tourism in Turkey. Kent Akademisi, 15(1), 155–176.

Kamalova, A. (2020). Медицинский туризм в Кыргызской Республике: возможности и перспективы. Макроэкономика, (3), 225–229.

Khanal, B. P., & Shimizu, T. (2019). Potential of health tourism development in Nepal: Literature review and future view. Journal On Tourism & Sustainability, 2(2), 14-29.

Kırgızistan Cumhuriyeti Adalet Bakanlığı (2021). Национальная программа развития Кыргызской Республики до 2026 года. - [Электронный ресурс]. - Режим доступа: [Çevrim-içi: http://cbd.minjust.gov.kg/act/view/ru-ru/430700], Erişim Tarihi: 17.10.2024.

Koç, A. (2021). Kayseri ve Nevşehir illerinin sağlık turizmi potansiyelinin tespiti ve sağlık turizmi potansiyelini artırabilmek için yapılabilecekler. [Yüksek Lisans Tezi]. İstanbul Gelişim Üniversitesi.

Kurmanaliev, B. A. (2015). Оздоровительный и лечебный туризм в Кыргызстане: перспективы, проблемы и пути решения. Медицина Кыргызстана, (4), 45–47.

Lobanova, E. V., & Gonçarova, О. М. (2016). Санаторно-курортное лечение: принципы отбора и лечения основных, наиболее часто встречающихся заболеваний. Учебное пособие.

Lune, H., & Berg, B. L. (2017). Qualitative research methods for the social sciences (9th ed.). Pearson.

Lunt, N., Smith, R., & Exworthy, M. (2015). Medical tourism: Treatments, markets and health system implications. OECD. https://doi.org/10.1787/5jrqcn5mvxen-en

Malikova, A. (2021). İsmayıllı (Azerbaycan) bölgesinde turizm potansiyelinin belirlenmesine yönelik çalışma. [Yüksek Lisans Tezi]. Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi.

Meral, Y. (2020). Health export and health tourism roles in European union countries. In Multidimensional Perspectives and Global Analysis of Universal Health Coverage, (pp. 93-115). IGI Global Scientific Publishing.

Merriam, S. B., & Tisdell, E. J. (2016). Qualitative research: A guide to design and implementation (4th ed.). Jossey-Bass.

Meštrović, T. (2023). Medical Tourism History. News-Medical. Retrieved on October 31. [Çevrim-içi: https://www.news-medical.net/health/Medical-Tourism-History.aspx], Erişim Tarihi: 11.03.2025.

Padilla-Meléndez, A., Del Aguila-Obra, A. R., & Garrido-Morcillo, A. (2016). Health tourism: Conceptual framework and insights from the case of a Spanish mature destination. Revista Española de Investigación de Marketing ESIC, 20(1), 1–18. https://doi.org/10.1016/j.reimke.2015.09.001

Pessot, E., Spoladore, D., Zangiacomi, A. & Sacco, M. (2021). Natural Resources in Health Tourism: A Systematic Literature Review. Sustainability, 13 (5), 2661.

Quintela, J. A., Costa, C., & Correia, A. (2016). Health, wellness and medical tourism: A conceptual approach. Enlightening Tourism: A Pathmaking Journal, 6(1), 1–18.

Raoofi, S., et al. (2024). Healthcare provision for medical tourism: A comparative perspective of international patients in developing countries. International Journal of Environmental Research and Public Health, 21(3), 197–212. https://doi.org/10.3390/ijerph21030197

ResearchAndMarkets. (2023). Medical Tourism Market Size, Share, Trends and Analysis (2023–2027). Retrieved from https://www.researchandmarkets.com/reports/5846482/medical-tourism-market-size-share-trends

Samarathunga, W. H. M. S. & Gamage, D. (2020). Alternative tourism as an alternate to mass tourism during the Post-COVID-19 recovery phase: The case of Sri Lanka, Authorea Preprints. 1-8. https://doi.org/10.31124/advance. 12361301.v1

Smith, M., & Puczkó, L. (2014). Health, tourism and hospitality: Spas, wellness and medical travel. Routledge.

Tokmak, C., & Asanova, K. (2015). Termal turizmin geleneksel kullanımı: Kırgızistan örneği. In K. Oktay, M. Avcı, C. Tanrısever, A. Aydoğdu, & H. Pamukçu (Eds.), 1. Uluslararası Türk Dünyası Turizm Sempozyumu (pp. 149–162). Kastamonu, Türkiye.

Turdumambetov, B. (2014). Tourism development in the post-Soviet and post-revolutionary country: A case study of Kyrgyzstan. International Journal of Liberal Arts and Social Science, 2(6), 73–87.

TÜRSAB (2013). Sağlık turizmi raporu. [Çevrim-içi: https://www.tursab.org.tr/ haberler/tursab-saglik-turizmi-raporu_11430], Erişim Tarihi: 13.09.2023.

UNWTO. (2016). Manual on accessible tourism for all: Principles, tools and best practices. World Tourism Organization.

Wang, J. H. (2020). Exploring key factors of medical tourism and its relation with tourism attraction and revisit intention. Cogent Social Sciences, 6(1), 1746108. https://doi.org/10.1080/23311886.2020.1746108

World Health Organization (WHO). (2019). WHO Global Report on Traditional and Complementary Medicine 2019. Geneva: WHO.

World Tourism Organization and European Travel Commission (2018), Exploring Health Tourism – Executive Summary, UNWTO, Madrid, DOI: https://doi.org/10.18111/978928442030.8

Yalçın, B. (2013). Antalya ili sağlık turizmi potansiyeli araştırması. [Doktora Tezi]. Akdeniz Üniversitesi.

Zengingönül, O., Emeç, H., İyilikçi, D. E. ve Bingöl, P. (2012). Sağlık turizmi: İstanbul’a yönelik bir değerlendirme. İstanbul Kalkınma Ajansı.