Turist Rehberliği Mesleğe Kabul Sınavına Katılan Adayların Sınava İlişkin Görüşlerinin Değerlendirilmesi (Assessment of Candidates' Views Regarding the Tour Guide Admission Exam)
DOI:
https://doi.org/10.21325/jotags.2025.1726Anahtar Kelimeler:
Turizm- Turist rehberliği- Turist rehberi- Mesleğe kabul sınavıÖz
Turist rehberi, turistlere tur boyunca eşlik eden, gidilen destinasyonu en iyi şekilde onlara tanıtan, turun sorunsuz bir şekilde tamamlanmasını sağlayan, turizm sektörünün en önemli paydaşlarından biridir. 2024 yılında turist rehberliği ile ilgili kanun ve yönetmeliklerde yapılan değişiklikler neticesinde turist rehberi olmak için aranan koşullara bir yenisi eklenmiş ve adayların son aşama olarak Turist Rehberliği Mesleğe Kabul Sınavı’nda başarılı olmaları istenmiştir. Bu çalışmanın amacı, Türkiye’de ilk kez düzenlenen Turist Rehberliği Mesleğe Kabul Sınavı’na katılan adayların sınava ilişkin görüşlerini incelemektir. Bu amaç doğrultusunda, nitel araştırma yöntemlerinden biri olan vaka (durum) çalışması yöntemi kullanılarak, sınava katılan 18 turist rehberi adayından veriler toplanmıştır. Toplanan veriler, içerik analizi yoluyla incelenmiştir. Araştırmada, katılımcıların sınav takvimi, duyurular, sınav merkezleri, sınav içeriği, itiraz süreci ve sınav hakkındaki genel görüşlerine yer verilmiştir. Katılımcılar, sınavın yalnızca iki ilde gerçekleştirilmesinin yüksek maliyet ve yorgunluk oluşturduğunu belirtmiştir. Duyurularda belirtilen bazı konuların sınavda yer almadığı ve bazı cevap seçeneklerinin hatalı olduğu ifade edilmiştir. Bununla birlikte, sınav süresinden genel olarak memnun kaldıkları gözlemlenmiştir. Bu görüşler doğrultusunda, gelecekteki sınavlar için çeşitli öneriler geliştirilmiştir.
Referanslar
Akıncı, Z. & Sönmez, N. (2015). Engelli bireylerin erişilebilir turizm beklentilerinin değerlendirilmesine yönelik nitel bir araştırma. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 26(1), 97-113. https://doi.org/10.17123/atad.vol26iss195912.
Akkaya, M. A. (2025). Hukuk mesleklerine giriş sınavı (HMGS) sonrası hukuk eğitiminin mesleki yeterlilik açısından değerlendirilmesi. The Journal of International Educational Sciences, 12(42), 106-123. https://doi.org/10.29228/INESJOURNAL.79608.
Al-Okaily, N. S. (2021). A model for tour guide performance. International Journal of Hospitality & Tourism Administration, 23(6), 1077-1101. https://doi.org/10.1080/15256480.2021.1905584.
Ap, J. & Wong, K. K. F. (2001). Case study on tour guiding: Professionalism, issues and problems. Tourism Management, 22(5), 551-563. https://doi.org/10.1016/S0261-5177(01)00013-9.
Can, B. & Korkmaz, H. (2025). Turist rehberi adaylarının 6326 sayılı Turist Rehberliği Meslek Kanunda yapılan değişiklik hakkındaki değerlendirmeleri. Journal of Tourism and Gastronomy Studies. 13(2), 1855-1874. https://doi.org/10.21325/jotags.2025.1636.
Chowdhary, N. & Prakash, M. (2022). Interpretation and tour leadership, principles and practices of tour guiding. Goodfellow Publishers Ltd..
Creswell, J. W. & Miller, D. L. (2000). Determining validity in qualitative inquiry. Theory into practice, 39(3), 124-130. https://doi.org/10.1207/s15430421tip3903_2.
Çetin, G. & Yarcan, Ş. (2017). The professional relationship between tour guides and tour operators. Scandinavian Journal of Hospitality and Tourism, 17(4), 345-357. https://doi.org/10.1080/15022250.2017.1330844.
Çimrin, H. (1995). Turizm ve turist rehberliğinin ABC’si. Akdeniz Kitabevi.
Değirmencioğlu, A. Ö. (2001). Türkiye’de turizm rehberliği eğitimi üzerine bir araştırma. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 12, 189-196.
Eker, N., Satıcı, Ü. G., & Saltık, S. (2024). Turist Rehberliği Meslek Kanunu’nda yapılan değişikliklerin profesyonel turist rehberleri ve meslek adaylarınca değerlendirilmesi, 6. Ulusal Turist Rehberliği Kongresi. Kütahya.
Güçlü, İ. (2021). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri teknik-yaklaşım-uygulama. Nika Yayınevi.
Gürbüz, S. & Şahin, F. (2018). Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri felsefe-yöntem-analiz. Seçkin Yayıncılık.
Hansen, A. H. & Mossberg, L. (2016). Tour guides’ performance and tourists’ immersion: Facilitating consumer immersion by performing a guide plus role. Scandinavian Journal of Hospitality and Tourism, 17(3), 1-20. https://doi.org/10.1080/15022250.2016.1162347.
Kablan, Z. & Bozkuş, F. (2021). Liselere giriş sınavı matematik problemlerine ilişkin öğretmen ve öğrenci görüşleri. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 17(1), 211-231. https://doi.org/10.17860/mersinefd.800738.
Köroğlu, Ö. (2020). Turist rehberliğinde mesleki gelişim. Detay Yayıncılık.
Kul, E., Dedeoğlu, B. B., Küçükergin, F. N., De Martino, M. & Okumuş, F. (2024). The role of tour guide competency in the cultural tour experience: the case of Cappadocia. International Hospitality Review, 39(2), 254-277. https://doi.org/10.1108/IHR-04-2023-0021.
Medlik, S. (2003). Dictionary of travel, tourism & hospitality (Third Edition). Butterworth Heinmann.
Memduhoğlu, H. M. & Kayan, M. F. (2017). Öğretmen seçme ve atama uygulaması olarak kamu personeli seçme sınavına (KPSS) ilişkin öğretmen adaylarının algıları. Eğitimde Kuram ve Uygulama, 14(1), 1259-1291. http://dx.doi.org/10.23891/efdyyu.2017.45.
Orhan Karsak, H. G. (2019). Yüksek lisans öğrencilerinin lisansüstü programları giriş sınavlarındaki akademik öz yeterliklerine ilişkin görüşleri: Kırklareli üniversitesi sağlık bilimleri enstitüsü örneği. Yükseköğretim ve Bilim Dergisi, 9(3), 442-450. DOI: 10.5961/jhes.2019.344
Özsoy, A. (2025). Reflections of Law No. 7500 amendment on career decidedness of tourist guidance students. Geographies, Planning & Tourism, 5(1), 59-74. https://doi.org/10.5505/gpts.2025.22932.
Rabotic, B. (2010). Tourist guides in contemporary. Tourism International Conference on Tourism and Environment, Philip Noel-Baker University, Sarajevo, Bosnia & Herzegovina, 4-5 March 2010, 353-364.
Resmi Gazete (2012). 6326 Sayılı Turist Rehberliği Meslek Kanunu. https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2012/06/20120622-2.htm. Erişim Tarihi: 03.03.2025.
Resmi Gazete (2024a). 7500 Sayılı Turist Rehberliği Meslek Kanunu ile Seyahat Acentaları ve Seyahat Acentaları Birliği Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun. https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2024/04/20240427-1.htm. Erişim Tarihi: 03.03.2025.
Resmi Gazete (2024b). 6326 Sayılı Turist Rehberliği Meslek Kanunu ile Kültür ve Turizm Bakanlığına Verilen Yetki ve Görevlerin Uygulanmasına Dair Yönetmelik. https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2024/11/20241107-2.htm. Erişim Tarihi: 03.03.2025.
Sumanapala, D., Wolf, I. D. & Weiler, B. (2023). Enhancing tour guide training for delivering nature-based tourism experiences in a developing country. Journal of Quality Assurance in Hospitality & Tourism, 26(3), 464–488. https://doi.org/10.1080/1528008X.2023.2253561.
Syakier W. A. & Hanafiah M. H. (2022). Tour guide performances, tourist satisfaction and behavioural intentions: A study on tours in Kuala Lumpur city centre. Journal of Quality Assurance in Hospitality & Tourism, 23(3), 597-614. https://doi.org/10.1080/1528008X.2021.1891599.
Şahin, İ. (2025). Turist rehberleri yabancı dil şartının kaldırılması ve Türkçe rehberlik hakkında ne düşünüyor?. 7. Ulusal Turist Rehberliği Kongresi, Aksaray, Türkiye.
Şenel, S. (2015). Görme engelli öğrencilerin üniversite giriş sınavı deneyimleri. Hacettepe Journal of Educational Research, 1(1), 1-17.
Şengel, Ü. & Demiroğlu, H. (2024). Turizm rehberliği mesleği çalışma kartlarının farklı eğitim düzeylerine göre verilmesi üzerine bir değerlendirme. Journal of Humanities and Tourism Research, 14(4), 609-626.
Şimşek, M., Tuncer, M. & Dikmen, M. (2018). PISA 2015’e katılan öğrencilerin PISA’YA ilişkin görüşleri. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 11(58), 559-569.
T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı (2025). 6326 Sayılı Turist Rehberliği Meslek Kanunu Kapsamında Gerçekleştirilecek Mesleğe Kabul Sınavı Hakkında Duyuru. https://www.ktb.gov.tr/TR-389953/6326-sayili-turist-rehberligi-meslek-kanunu-kapsaminda-gerceklestirilecek-meslege-kabul-sinavi-hakkinda-duyuru.html. Erişim Tarihi: 03.03.2025.
Taşan, D. & Bektaş, O. (2016). Fen bilgisi öğretmen adaylarının kamu personeli seçme sınavına yönelik görüşleri. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 17(3), 81-100.
Turist Rehberleri Birliği (2007). Profesyonel turist rehberinin el kitabı. TUREB.
Yenipınar, U. & Yılmaz, L. (2019). Turist rehberliğinde uzmanlaşma. Editörler: Özlem Gürel ve Özlem Köroğlu. Turist rehberliğinde uzmanlaşma içinde (s.s. 1-35). Nobel.
Yıldırım, A. & Şimşek, H. (2021). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Seçkin Yayınevi.
Yayınlanmış
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2025 Turizm & Gastronomi Çalışmaları Dergisi
Bu çalışma Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
