Kırsal Turizm Faaliyetlerinin Yaşam Kalitesine Etkisi: Kavramsal Bir Değerlendirme (The Effect of Rural Tourism Activities on Quality of Life: A Conceptual Evaluation)
DOI:
https://doi.org/10.21325/jotags.2020.685Anahtar Kelimeler:
Kırsal turizm- Kırsal turizm faaliyetleri- Yaşam KalitesiÖz
Kırsal turizmin, kırsal ve doğal ortamlarda yürütülen tüm etkinliklerle bütünleşen, tarımsal faaliyetlerin ortaya çıkardığı ürünlerle ilişkili ve diğer turizm türleri ile de kolayca bütünleşebilen doğa dostu bir turizm türüdür. Bu nedenle kırsal turizm, özellikle bu faaliyetlerin yürütüldüğü kırsal alanlarda yaşayan sakinlerin yaşam kalitesini çok yönlü olarak etkilemektedir. Bu kapsamda çalışmanın amacı, alan yazına dayalı kavramsal olarak kırsal turizm faaliyetlerinin yaşam kalitesi üzerindeki etkisini belirlemektir. Kırsal turizmin yaşam kalitesi üzerindeki pozitif etkileri bulunmaktadır. Bunlar; fiziksel çevre, doğal kaynak kullanımı, toplumsal ve kişisel gelişim, güvenlik, bireysel beklentiler, hayat standartları, hayata ilişkin kaygıları, bireyin fiziksel sağlığı, psikolojik durumu, özgürlük seviyesi, sosyal ilişkileri, yaşadığı çevrenin kalitesi, ekonomik durum, kişinin yaşamın değerini bilmesi, refah duygusu, yaşamdan hoşnutluğu veya mutsuzluğu olarak sıralanabilir. Bu pozitif etkilere karşın, kırsal turizmin neden olduğu kırsal alanlardaki nüfus artışı, kalabalıklaşma, gürültü, trafik sorunları, çarpık yapılaşma, gayrimenkul spekülasyonları, rant ekonomisi ve hayat pahalılığı gibi sorunlar ise yaşam kalitesini olumsuz etkileyebilmektedir. Ayrıca, kırsal turizmin yaşam kalitesi üzerindeki gerek pozitif ve gerekse negatif etkileri, kırsal alanlardaki turizmin gelişme evrelerine göre de farklılık gösterebilmektedir
Referanslar
Akça, H. (2004). Dünyada ve Türkiye’de kırsal turizm. Standart Dergisi, 62-70.
Altanlar, A. & Enlil, Z., (2016). Boğaziçi Bölgesi sakinlerinin turizm desteğini ölçmeye yönelik bir araştırma. Megaron, 11(3), 382-397.
Andereck, K. L. & Nyaupane, G.P. (2011). Exploring the nature of tourism and quality of life perceptions among residents. Journal of Travel Research, 50(3), 248-260.
Andereeck, K. L., Valentine, K. M., Vogt, C. A. & Knopf, R. C. (2007). A cross-cultural analysis of tourism and quality of life perceptions. Journal of Sustainable Tourism, 15, 483–502.
Arıkan, İ. (2006). Sürdürülebilir Kırsal Turizm. Ankara: Gazi Kitabevi.
Ayaz, N. (2012). Kırsal Turizm ve Paydaşları: Belediye Başkanlarının Tutumlarına Yönelik Bir Araştırma. Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Turizm İşletmeciliği Eğitimi Bilim Dalı, Yayınlanmış Doktora Tezi, Ankara.
Campbell, A., Converse, P.E. & Rodgers, W.L. (1976). The Quality of American Life: Perceptions, Evaluations, and Satisfactions. New York: Russell Sage Foundation.
Costanza, R., Fisher, B., Ali, S., Beer, C., Bond, L., Boumans, R., Snapp, R. (2007). Quality of life: An approach integrating opportunities, human needs, and subjective well-being. Ecological Economics, 61, 267–276.
Coşar, Y. (2015). Yavaş Şehir Olgusunun Kentsel Yaşam Kalitesi Üzerindeki Algılanan Etkisi. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 25 (2), 226-240.
Çeken, H., Karadağ, L. & Dalgın, T. (2007). Kırsal kalkınmada yeni bir yaklaşım kırsal turizm ve Türkiye’ye yönelik teorik bir çalışma. Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, 8 (1), 1-14.
Çimen, H &Abacı, T. Z. (2012). Tercih edilen kırsal turizm çeşitleri: Ardahan Meslek Yüksekokulu Örneği. Uluslararası Sosyal ve Ekonomik Bilimler Dergisi, 2(2), 1-4.
Kabadayı, H. (2006). Yaşam Kalitesi ve Kullanıcı Memnuniyetinin Kentsel Tasarımdaki Etkisine Çok Boyutlu Yaklaşım. İstanbul Teknik Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul.
Kim, K. & Uysal, M. (2002). Effects of tourism impacts upon Quality of Life of residents in the community. Presented at Community Quality of Life Conference, (November 13-16), Williamsburg, Virginia.
Kim, K., Uysal, M. & Sirgy, M.J. (2013). How does tourism in a community impact the quality of life of community residents?. Tourism Management, 36, 527–540.
Kiper, T. (2006). Safranbolu Yörükköyü Peyzaj Potansiyelinin Kırsal Turizm Açısından Değerlendirilmesi. Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Peyzaj Mimarlığı Anabilim Dalı, Yayınlanmamış Doktora Tezi, Ankara.
Kükükaltan, D. (1997). “Trakya Ekonomisi İçin Bir Bölgesel Kalkınma Modeli: Kırsal Turizm”. 7. Ulusal Bölge Bilimi Bölge Planlama Kongresi, (İzmir 20-22 Ekim), 1.Kitap, Pro-Ofset Matbaacılık, İzmir, s.212.
Liu, B. C., Mulvey, T. & Hsieh, C. (1986). Effects of educational expenditures on regional inequality in the social quality of life. American Journal of Economics & Sociology, 2, 131-144.
Marans, R. (2007). Kentsel Yaşam Kalitesinin Ölçülmesi. Çev: Handan Dülger Türkoğlu, Mimarlık Dergisi, 335, 14 Haziran 2013 tarihinde http:// www.mimarlikdergisi.com,.sayfasından erişilmiştir
Michalko, G., Kiss, K., Kovács, B. & Sulyok, J. (2009). The Impact of Tourism on Subjective Quality of Life Among Hungarian Population. Hungarian Geographical Bulletin, 58(2), 121-136.
Morgül, Ş. M. (2006). Trakya Bölgesinde kırsal turizm potansiyelinin değerlendirilmesine ilişkin analiz: Kırklareli örneği, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Edirne, 1-181.
Neal, J., Uysal, M. & Sirgy, M. (2007). The Effect of tourism services on travelers’ quality of life. Journal of Travel Research, 46, 154-163.
Nkemngu, P. A. A. (2015). Quality of life and tourism impacts: A community perspective. African Journal of Hospitality, Tourism and Leisure, 4(1), 1-13.
OECD (1994). Tourism Strategies and Rural Development, Paris, s.7.
Özdemir, S. (2012). Kırsal kalkınmada kırsal turizmden yararlanma olanakları: Gökçeada Örneği. KMÜ Sosyal ve Ekonomi̇k Araştırmalar Dergi̇si 14 (23), 19-21.
Pamukçu, H., Aydoğdu, A., Gemici, E. & Samgar, B. (2015). “Kırsal Turizm Etkinlikleri Tür ve Sınıflandırma”, Doğu Karadeniz Bölgesi Sürdürülebilir Turizm Kongresi, (14-16 Mayıs 2015), Gümüşhane, s.520-529.
Shookner, M. (1997). The quality of life in Ontario. Quality of Life Index Report Summary, Ontario Social Development Coinsil, Ontario, Canada.
Soykan, F. (1999). Doğal çevre ve kırsal kültürle bütünleşen bir turizm türü: Kırsal turizm. Anatolia Turizm Araştırmaları Dergisi, 10, 67-75.
Szalai, A. (1980). “The Meaning of Comparative Research on the Quality of Life”. The Quality of Life, A. Szalai ve F. Andrews (Ed.), Beverly Hills, California: Sage.
Şerefoğlu, C. (2009). Kalkınmada Kırsal Turizmin Rolü- 2007- 2013 Yılları Arasında Ülkemizde Uygulanacak Olan Ipard Kırsal Kalkınma Programındaki Yeri, Önemi ve Beklenen Gelişmeler, Uzmanlık Tezi, Tarım ve Köy İşleri Bakanlığı, Ankara.
Tarlak, Ş. (2007). Mumcularda Kırsal Turizm Modeli. Dokuz Eylül Üniversitesi Mimarlık Fakültesi Şehir ve Bölge Planlama Bölümü Şehir Planlama Projesi Raporu, İzmir.
Turan, F., Dinçer, M.Z. & Dinçer, F.İ. (2016). Türkiye’de kırsal turizm alanlarında animasyon hizmetlerinin değerlendirilmesi. Uluslararası Sosyal ve Ekonomik Bilimler Dergisi, 7 (1), 18-25.
Ukav, İ. (2014). Adıyaman ilinde kırsal turizm potansiyeli ve geliştirme fırsatları. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 13(51), 15-33.
Von-Kamp, I., Leidelmeijer, K., Marsman, G. & De-Hollander, A. (2003). Urban environmental quality and human well-being towards a conceptual framework and demarcation of concepts: A literature study. Landscapeand Urban Planning, 6, 5-18.
Wish, N. B. (1986). Are we reality measuring the quality of life?. American Journal of Economics&Sociology, 45, 93-99.
World Health Organization QoL Group. (1999). “The World Health Organization Quality of Life Assessment (WHOQOL)” Position Paper form the World Health Organization – Social Science and Medicine, 41: 1403 – 1409.
Yallagöz, D. T. (2010). Alternatif Bir Turizm Çeşidi Olarak Kırsal Turizm: Çanakkale Bölgesi Ayvacık Yöresi Uygulaması. Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayınlanmış Yüksek Lisans Tezi, Çanakkale.
Yayınlanmış
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2023 Journal of Tourism & Gastronomy Studies
Bu çalışma Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
