Satınalma Departman Sorumlularının Yiyecek-İçecek Tedarikçileriyle Olan İlişkilerinin İncelenmesi: Türkiye’deki Beş Yıldızlı Otel İşletmeleri Üzerine Bir Araştırma (Determining Hotel Purchasing Managers Relationships with the Food & Beverage Suppliers: A Study on Five Star Hotel Businesses in Turkey)

Hande UYAR OĞUZ; Seyit Ahmet SOLMAZ

doi:10.21325/jotags.2019.368

Yazarlar

Hande UYAR OĞUZ
Seyit Ahmet SOLMAZ

DOI:

https://doi.org/10.21325/jotags.2019.368

Anahtar Kelimeler:

Örgütsel pazar- Örgütsel satın alma- Otel işletmelerinde satın alma- Yiyecek-içecek tedariki

Öz

Beş yıldızlı otel işletmeleri 7/24 esasına göre farklı birimlerde yeme-içme hizmeti veren işletmelerdir. Bu durum otel işletmelerinin büyük ölçeklerde ve sürekli olarak yiyecek-içecek hammaddesi satın aldıklarını göstermektedir. Öyle ki beş yıldızlı bu tesislerde yılda 30.000 farklı ürün için ortalama 25-50 milyon TL arası bir harcama yapıldığı, satın alma departman yöneticileri tarafından ifade edilmiştir. Bu çalışma ile Türkiye’de faaliyet gösteren beş yıldızlı otel işletmelerinin yiyecek-içecek satın alma davranışları belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırmanın evrenini 612 beş yıldızlı otel işletmesi oluşturmaktadır. Veriler kolayda örnekleme yöntemiyle toplanmıştır ve Türkiye’nin farklı il ve bölgelerinde faaliyet gösteren 321 adet 5 yıldızlı otel işletme yöneticileri araştırmanın örneklemini oluşturmuştur. Satın alma yöneticilerinin demografik özellikleri ile tedarikçi ilişkileri boyutlarında anlamlı bir farklılık olup olmadığına ilişkin T-testi ve Anova analizlerinden yararlanılmıştır. Elde edilen bulgular, satın alma yöneticilerinin yaşı, eğitim düzeyleri ve işletmedeki pozisyonlarına göre bir farklılığın olmadığını ortaya koymuştur. Bununla birlikte, cinsiyet, sektör tecrübesi ve aynı otelde çalışma yılı değişkenlerinde, boyutlar bazında istatistiksel açıdan anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir. Bunlar içerisinde en dikkat çekici bulgular, kadın yöneticilerin tedarikçi ilişkilerinde daha titiz davranmasının tespiti ile sektör tecrübesi yüksek yöneticilerin tecrübe süresi oranında ilişkileri daha az önemsemeleridir.

Referanslar

Altunışık, Remzi (2008), Anketlerde Veri Kalitesinin İyileştirilmesi İçin Öntest (Pilot Test) Yöntemleri, Pazarlama ve Pazarlama Araştırmaları Dergisi, Sayı:2,ss: 1-17

Angelo, Rocco. ve Vladimir, N.Andrew (2001), Hospitality Today An Introduction. Michigan: Marican Hotel & Lodging Association.

Arabacı, Adnan (2010), Endüstriyel Pazarlarda Satınalma Davranışları ve Yapı Sektöründe Bir Uygulama, Anadolu Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yükseklisans Tezi, Eskişehir.

Boyd, Harper, Juniar, Ralph, Westfall ve Stanley, F., Stasch (1989), Marketing Research- Text and Cases,7.ed.Boston, Irwin.

Carr, S.,Amelia and Smeltzer R. Larry, (2000), An Empirical Study of the Relationships among Purchasing Skills and Strategic Purchasing, Financial Performance, and Supplier Responsiveness.

Churchıll,Gilbert, A., Jr ve Dawn, Iacobucci (2002), Marketing Research- Methodological Foundations, 8.ed. Harcourt.

Gıunıpero C.Larry and PEARCY H. Dawn, (2000), World-Class Purchasing Skills: An Empirical Investigation

Heınrıtz, Stuart, F. (1971), Purchasing Principles and Applications, Prentice Hall,U.S.A.

Kalaycı, Şeref, Albayrak, Ali Sait, ve diğerleri (2008), SPSS Uygulamalı Çok Değişkenli İstatistik Teknikleri, Asil Yayın Dağıtım.

Karakış, İsmail (2007), ''Tedarikçi İlişkileri Yönetimi'', İstanbul Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Yayınlanmamış Yükse Lisans Tezi, İstanbul.

Kayiş, Aliye (2005), “Güvenilirlik Analizi” içinde “SPSS Uygulamalı Çok Değişkenli İstatistik Teknikleri” (Edt: Şerif Kalayci), Asil Yayın-Dağıtım, Ankara.

Kohli, Ajay K. and Bernard J. Jaworski (1990), “Market Orientation: Construct, Research Propositions and Managerial Implications”, The Journal of Marketing, Vol. 54, No.2, pp. 1-18.

Kolchın,M. and GIUNIPERO, l.,(1993), Purchasing Education and Training: Requirements and Resources, Center for Advanced Purchasing Studies,Tempe,AZ.

Marshall, Greg W. and Mark W. JOHNSTON (2010), “Marketing Management”, International Edition, McGraw-Hill Irwin, USA.

Mclvor, R.,Humphreys, P. ve Mcaleer, E. (1997), ''The Evolution Of The Purchasing Function'', Strategic Change, Vol. 6,165-179.

Mendoza, Abraham ( 2007), ''Effective Methodologies for Supplier Selection and Order Quantity Allocation, A Thesis in Industrial Engineering and Operations Research'', The Pennsylvania State University The Graduate School, US.

Mucuk, İsmet (2004), “Pazarlama İlkeleri”, Türkmen Kitabevi, İstanbul.

Narver, John, C. ve Stanley F. SLATER (1990), “The Effect of Market Orientation on Business Profitability”, The Journal of Marketing, Vol. 54, No. 4, pp. 20-35.

Porter, Michael (2000), “Rekabet Stratejisi: Sektör ve Rakip Analizi Teknikleri”, (Çeviren: Gülen Ulubilgen), Sistem Yayıncılık, İstanbul.

Solmaz, S. A. (2012). Pazar Yönlülük ve Tedarikçi İlişkilerinin İşletme Performansına Etkileri: Otel İşletmeleri Örneği. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Sakarya Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü

Solmaz, Seyit Ahmet ve O. Türkay (2014), “Pazar Yönlülüğün Tedarikçi İlişkileri Üzerindeki Etkisi: Otel İşletmeleri Üzerine Ampirik Bir Araştırma”, International Journal of Economic and Social Research, Cilt 10, Yıl 10, Sayı 1, s. 147-162.

Tektaş, Öznur Özkan ve Kavak, Bahtışen (2010), ''Endüstriyel Ürünlerin Satın Alma Sürecinde Tedarikçi ile Olan İlişki Kalitesinin Algılanan Değer Üzerindeki Etkisi: Beş yıldızlı Otellerde Bir Araştırma'', Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, Cilt:21,Sayı 1,Bahar:51-63.

Tokmak, A. (2007), ''Satın Alma Tanımları ve Trendleri, http://kariyer.turizmgazetesi.com/articles/article.aspx?id=28662.15.06.2018 http//www.tdk.gov.tr,2010. turkistatistik.net/upload/dosya/orneklem.xl

Van Weele, Arjan (2005), Purchasing and Supply Chain Management, Planning and Practise, London: Thomson.

Yılmaz, Mustafa Deniz ,(2004), ''Beş Yıldızlı Otel ve Tatil Köylerinde Gıda ve Gıda Maddeleri Satın Alma Davranışlarını Etkileyen Faktörler'', Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Akdeniz Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Antalya.