İşgörenlerde İş ve Yaşam Doyum İlişkisi: Konaklama İşletmeleri Üzerine, Kuşadası Örneği

Tolga GÜL

Yazarlar

Tolga GÜL

Anahtar Kelimeler:

İş doyumu- Yaşam doyumu- Çalışma sosyolojisi- Konaklama işletmeleri

Öz

Araştırmanın amacı, konaklama işletmelerinde çalışan işgörenlerin iş ve yaşam doyum
ilişkisini betimsel olarak belirlenmesidir. Araştırma örneklemi, 2015 turizm sezonu
içerisinde Kuşadası ve çevresinde faaliyet gösteren Kültür ve Turizm bakanlığına bağlı
konaklama işletmelerinde ankete yanıt vermeyi kabul eden toplam 747, işgörenden
meydana gelmektedir. Çalışma için toplanan veriler, işgörenlerin iş yaşam doyumu elde
etmesinde mesleki değişkenler bakımından farklı olup, olmadığı incelenmiştir. Yapılan
hesaplamalar ve evreni temsil etmesi için toplam 1200 anket dağıtılmıştır. Ancak mevcut
kısıtlayıcılar ve engeller nedeni ile 747 anket geri toplanmıştır. Toplanan anketlerin
tamamı evreni temsil etmesi gereken 384 rakamının üzerinde gerçekleştiği için tekrardan
anket uygulama çalışması gerçekleştirilmemiştir. Bu kapsamda evreni temsil edeceği
düşünülen 747 anket üzerinden veriler ışığında incelenmiştir. Yapılan araştırma
neticesinde çalışanların iş doyumları ile yaşam doyumları arasında anlamlı ve pozitif
yönlü bir ilişkinin var olduğu belirlenmiştir. Regresyon analizi sonucuna göre çalışanlarda
gerçekleşen iş doyumunun yaşam doyumuna pozitif etkisinin olduğu ortaya çıkmıştır. İş
doyumu alt boyutları çerçevesinde ise sadece iş arkadaşları boyutunun yaşam doyumu
elde etmede etkili olmadığı belirlenmiştir.

Referanslar

Ağaoğlu, O.K. (1992). İşgücünü Verimli Kullanma Tekniklerinin Turizm Sektörüne Uygulanması, Verimlilik Dergisi, Milli Produktivite Yayını, 457, 114

Akgündüz, Y. (2013). Konaklama İşletmelerinde İş Doyumu, Yaşam Doyumu ve Öz Yeterlilik Arasındaki İlişkinin Analizi, Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 11(1), 180-204

Altunışık, R., Coskun, R., Bayraktaroğlu, S. ve Yıldırım, E. (2010). Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemle ri, Ankara: Sakarya Yayıncılık.

Anderson, G. (1990). Fundementals of Educational Research, London: The Farmer Press

Aycan, Z., Eskin, M. ve Yavuz, S. (2007). Hayat Dengesi, İş Aile ve Hayatı Dengeleme Sanatı. 1. Baskı. İstanbul: Sistem Yayıncılık.

Aydın, D. (2010). Eğitim Kurumları Çalışanlarında İş Doyumu, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.

Chiang, F.F.T., Birtch, T.A. and Kwan, H.K. (2010). The Moderating Roles of Job Control And Work Life Balance Practices On Employee Stres in The Hotel And Catering Industry, International Journal of Hospitality Management, 29, 25-32.

Çakır, Ö. (2001). İşe Bağlılık Olgusu Ve Etkileyen Faktörler Ankara: Seçkin Yayıncılık.

Çeçen, A.R. (2008). Üniversite Öğrencilerinde Yaşam Doyumunu Yordamada Bireysel Bütünlük (Tutarlılık) Duygusu, Aile Bütünlük Duygusu Ve Benlik saygısı, Journal of Theory and Practice in Education, 4(1), 19-30.

Çetiner, E. (1995). Konaklama İşletmelerinde Yönetim Muhasebesi, Ankara: Tutibay Yayınları.

Davis, G. (2004). Job Satisfaction Survey Among Employees In Small Business. Journal of Small Business and Enterprise Development, 11(4), 495-503.

Davras, Ö. ve Gülmez, M. (2013). Otel İşletmelerinde Çalışan Memnuniyetine Etki Eden Faktörler: KemerLara-Belek-Side-Alanya Bölgelerinde Bir Çalışma, Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 24(2), 167- 184.

Diener, E. and Suh, E. (1997). Measuring Quality of Life: Economic, Social And Subjective Indicator. Social Indicators Research, 40, 189-216.

Diener, E., Emmons, R.A., Larsen, R.J. ve Griffin, S. (1985). The Satisfaction With Life Scale. Journal of Personality Assessment, 49, 71-75.

Diener, E., Oishi, S. and Lucas, R.E. (2003). Personality, Culture and Subjective Well-Being: Emotional and Cognitive Evaluations of Life. Annually Review Psychology, 54, 403-25.

Frish, M.B. (2006). Quality of Life Therapy: Applying A Life Satisfaction Approach To Positive Psychology and Cognitive Therapy, New Jersey: John Wiley & Sons.

Günlü, E. Aksaraylı, M. ve Perçin, N.S. (2010). Job Satisfaction and Organizational Commitment of Hotel Managers in Turkey. International Journal of Contemporary Hospitality Management, 22(5), 693-717.

İzgi, B.B. ve Olcay, A. (2008) Çalışma Koşullarının Önemi, Gaziantep İlindeki 4 ve 5 Yıldızlı Ote l İşletmesi Çalışanlarına Yönelik Bir Araştırma, Gazi Üniversitesi İktisadi Ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 10(1), 43-62.

Judge, T.A. and Klinger, R. (2007). Job Satisfaction: Subjective Well-Being At Work. M. Eid and R. Larsen (Eds.), The science of subjective well-being, 393-413. New York: Guilford Publications.

Judge, T.A., Parker, S.K., Colbert, A.E., Heller, D. and Ilies, R. (2001). Job satisfaction: A Cross-Cultural Review. N. Anderson, D. S. Ones, H. K. Sinangil, and C. Viswesvaran (Eds.), Handbook of Industrial, Work and Organizational Psychology 25-52. London.

Kaya, İ. (2007). Otel İşletmeleri İşgörenlerinin İş Tatminini Etkileyen Faktörler: Geliştirilen Bir İş Tatmin Ölçeği, Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 7(2), 355-372.

Keser, A. (2003). Çalışma Yaşamında Motivasyon ve Yaşam Tatmini, İstanbul, Alfa Aktüel Yayınları,65

Keser, A. (2005). İş Doyumu ve Yaşam Doyumu İlişkisi, Otomotiv Sektöründe Bir Uygulama, Çalışma ve Toplum Dergisi, 4, 77-96.

Kıvılcım, P. (2014). Öğretmenlerde İş Doyumu, Özyeterlik İnancı Ve Yaşam Doyumu İlişkisinin Karşılaştırılması, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Toros Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Mersin.

Kozak, M. A. (2009). Otel İşletmelerinde İnsan Kaynakları Yönetimi ve Örnek Olaylar, Ankara: Detay Yayıncılık

Kozak, N., Kozak, M. A., ve Kozak, M. (2006). Genel Turizm İlkeler Kavramlar. Ankara: Detay Yayıncılık.

Locke, E.A. (1976). The Nature and Causes of Job Satisfaction In M.D. Dunnette (Ed.), Handbook of Industrial and Organizational Psychology, Chicago: Rand McNally.

Neugarten, B.L., Neugarten, B.L., Havighurst, R.J. ve Tobin, S.S. (1961). The Measurement of the Life Satisfaction, Journal of Gerontology, 16,134-143.

Oral, S. ve Kurgun, O.A. (1997). Otel İşletmeciliği ve Otel İşletmelerinde Verimlilik Analizleri, İzmir: Kanyılmaz Matbaası

Özdevecioğlu, M. ve Aktaş, A. (2007). Kariyer Bağlılığı, Mesleki Bağlılık Ve Örgütsel Bağlılığın Yaşam Tatmini Üzerindeki Etkisi, İş-Aile Çatışmasının Rolü, Erciyes Üniversitesi İktisadi Ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 28, 1-20.

Roney, S. A. (2011). Turizm Bir Sistemin Analizi, Ankara: Detay Yayıncılık.

Sennett R. (2002). Karakter Aşınması, Yeni Kapitalizmde İşin Kişilik Üzerindeki Etkileri, Çev. Barış Yıldırım, İstanbul: Ayrıntı Yayınları.

Tambağ, H. (2010) Huzurevindeki Yaşlılara Sağlıklı Yaşam Biçimi Ve Yaşam Doyumu Geliştirmeye Yönelik Verilen Psikoeğitimin Değerlendirilmesi, Yayımlanmamış Doktora Tezi, Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ankara

Tengilimoğlu, D. (2005). Hizmet İşletmelerinde Liderlik Davranışları İle İş Doyumu Arasındaki İlişkinin Belirlenmesine Yönelik Bir Araştırma, Ticaret Ve Turizm Egitim Fakültesi Dergisi, 1

Testa, M.R. (1999). Satisfaction With Organizational Vision, Job Satisfaction And Service Efforts: An emprical investigation, Leadership & Organization Development Journal, 20(3), 154-161

Türk Dil Kurumu, (2015). Doyum Kavramı Nedir? Erişim Tarihi: 11.12.2015, http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_gts&arama=gts&guid=TDK.GTS.56bf6a599b93e5.20807524, TDK.

Türk Dil Kurumu, (2015). İş Kavramı Nedir?, Erişim Tarihi: 11.12.2015, http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_gts&arama=gts&guid=TDK.GTS.56bf6a4f4f0bf2.33092647, TDK.

Tütüncü, Ö. ve Çiçek, O. (2000). İş doyumunun ölçülmesi: İzmir İl Sınırlarında Faaliyet Gösteren Seyahat Acentaları Üzerine Bir İnceleme, Anatolia Turizm Araştırmaları Dergisi,11(2), 124-128.

Zhao, X., Qu, H. and Ghiselli, R., (2011). Examining The Relationship of Work–Family Conflict To Job And Life Satisfaction: A Case of Hotel Sales Managers, International Journal of Hospitality Management, 30, 46-54