Aşırı Turizmin Turist Rehberleri Açısından Değerlendirilmesi: Yedigöller Milli Parkı Örneği (Evaluation of Overtourism from the Perspective of Tourist Guides: The Case of Yedigöller National Park)

Yazarlar

  • Tolga Fahri ÇAKMAK

DOI:

https://doi.org/10.63556/jotags.2026.1848

Anahtar Kelimeler:

Aşırı turizm- Turist rehberi- Yedigöller Milli Parkı

Öz

Bu çalışmanın temel amacı, Yedigöller Milli Parkı’nda özellikle sonbahar döneminde yaşanan aşırı turizm olgusunun, tur operasyonları ve ziyaretçi deneyimi üzerindeki etkilerini profesyonel turist rehberlerinin perspektifinden incelemektir. Nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması deseninin kullanıldığı araştırmada veriler, saha gözlemleri, görsel dokümantasyon ve bölgeye aktif tur düzenleyen 13 turist rehberi ile gerçekleştirilen yarı yapılandırılmış görüşmeler yoluyla toplanmıştır. Elde edilen veriler içerik analizi tekniğiyle analiz edilmiştir. Araştırma bulguları, destinasyonun fiziksel ve sosyal taşıma kapasitesinin aşıldığını; trafik sorunlarının yaşandığını, otopark krizi ve iletişim altyapısındaki yetersizliklerin tur programlarını yönetilemez bir krize dönüştürdüğünü ortaya koymaktadır. Katılımcıların alınan yanıtlar ve yapılan metaforlar incelendiğinde, rekreasyonel deneyimin nitelik kaybına uğradığı ve ziyaretçi algısının tatminden ziyade stres ve hayal kırıklığı ekseninde şekillendiği görülmüştür. Ayrıca, milli parka erişim yollarındaki kapasite aşımının acil durum müdahalelerini zorlaştırarak kritik bir güvenlik zafiyetine yol açtığı da tespit edilmiştir.

Referanslar

Akyurt Kurnaz, H. (2020). Bolu turizm potansiyelinin turist rehberleri açısından değerlendirilmesi. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 2020, 8 (1), 523-537

Anadolu Ajansı (2026). https://www.aa.com.tr/tr/yasam/orman-denizi-yedigoller-en-fazla-ziyaretciyi-sonbaharda-agirladi/3757302 Erişim Tarihi: 02.02.2026

Aylan, F. K., & Aylan, S. (2023). Aşırı turizm kavramının farklı boyutlarıyla incelenmesi: ınstagram’da paylaşılan fotoğraf ve yorumların içerik analizi. Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 8(1), 584–607.

Berg, B. L. & Lune, H. (2019). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri, Eğitim Yayın Evi: Ankara

Bolu KTB (2026). https://bolu.ktb.gov.tr/TR-354569/yedigoller-milli-parki.html Erişim Tarihi: 18.01.2026

Bolu Valiliği, (2026). https://www.bolu.gov.tr/ Erişim Tarihi: 18.01.2026

Braun, V. & Clarke, V. (2006). Using thematic analysis in psychology. Qualitative Research in Psychology, 3(2), 77-101.

Butler, R. W. (1980). The concept of a tourist area cycle of evolution: Implications for management of resources. The Canadian Geographer/Le Géographe canadien, 24(1), 5–12.

Corbin, J. & Straus, A. (2015). Basics of qualitative research, America: Sage Publictions, 4.th Edition

Creswell, J. W. & Poth, C. N. (2018). Qualitative inquiry and research design: Choosing among five approaches. America: Sage Publications.

Çolak, O., Kiper, V. O. & Batman, O. (2020). Ölçüsüz turizm’e (over- tourism) dair kavramsal bir yaklaşım, Akademik Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi, 12(23), 609-621.

Dodds, R. & Butler, R. (2019). The phenomena of overtourism: A review. International Journal of Tourism Cities, 5(4), 519-528.

Duyar, M. & Bayram, M. (2019). Overtourism and tourismphobia: Evolution of host and tourism relationship. International Journal of Geography and Geography Education 40, 347-362.

Fletcher, R., Murray Mas, I., Blanco-Romero, A., & Blázquez-Salom, M. (2019). Tourism and degrowth: an emerging agenda for research and praxis. Journal of Sustainable Tourism, 27(12), 1745–1763.

Goodwin, H. (2017). The Challenge of Overtourism, Responsible Tourism Partnership Working Paper 4. October 2017: 1-19.

Göktaş, L. S., & Kızılırmak, İsmail. (2021). Bolu Yedigöller Milli Parkı’nın Glamping Turizmi Potansiyeli Açısından Değerlendirilmesi. Türk Turizm Araştırmaları Dergisi, 1(4), 43–51.

Jolly Tur, (2026). https://www.jollytur.com/bati-karadeniz-turlari, Erişim Tarihi: 18.01.2026

Koens, K., Postma, A., & Papp, B. (2018). Is Overtourism Overused? Understanding the Impact of Tourism in a City Context. Sustainability, 10(12)

Kurnaz, H. A. & İpar, M. S. (2020). Yavaş şehir Akyaka’da aşırı turizm olgusunun esnafın bakış açısıyla değerlendirilmesi, Journal of Hospitality and Tourism Issues, Vol. 2, No.1, 39-55., 4384.

Kuscer, K. & Mihalic, T. (2019). Residents’ Attitudes Towards Overtourism from the Perspective of Tourism Impacts and Cooperation–The Case of Ljubljana. Sustainability, 11, 1-16.

Mihalic, T., Kuscer, K. (2021). Can overtourism Destination be management managed? factors affecting residents’ irritation and quality of life, Tourism Review, 77(1), 16-34.

Milano, C., Cheer, J. M. and Novelli, M. (2019). Overtourism: Excesses, discontents and measures in travel and tourism. CABI.

Miles, M. B., Huberman, A. M. & Saldana, J. (2014). Qualitative data analysis: A methods sourcebook (3rd ed.). America: Sage Publications.

Mutlu, E. & Keleş, Y. (2024). Doğu Karadeniz’deki Doğal Turistik Alanlarda Aşırı Turizm Sorunu: Ayder ve Uzungöl Örnekleri Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 12(2), 1059–1088.

Özcan, Z. (2005). Bolu İlinde Turizmi Etkileyen Faktörler ile Doğal, Tarihi ve Kültürel Turizm Değerleri, Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 25(1),55-75

Özkan, Ş. & Çakmak, T.F. (2023). Topkapı Sarayı’nda Aşırı Turizm Olgusunun Doğal Gözlem Tekniği ile İncelenmesine Yönelik Bir Araştırma, Turist Rehberliği Nitel Araştırmalar Dergisi, 4 (1), 36-57.

Öztürk, Y. (2020). Aşırı Turizm, Turizm Karşıtlığı ve Turizmde Sürdürülebilirlik Üzerine Bir Değerlendirme, Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 2020, Special Issue (4), 112-124

Pronto Tur, (2026). https://www.prontotour.com/Bati-Karadeniz-Turlari, Erişim Tarihi: 18.01.2026

Seraphin, H., Sheeran, P. & Pilato, M. (2018). Over-tourism and the Fall of Venice as a Destination. Journal of Destination Marketing & Management, 9, 374-376.

Stake, R. E. (1995). The art of case study research. SAGE Publication

Tatilbudur, (2026). https://www.tatilbudur.com/kultur-turlari/bati-karadeniz-turlari (Erişim Tarihi: 18.01.2026

Tatilsepeti, (2026). https://www.tatilsepeti.com/bati-karadeniz-turlari, Erişim Tarihi: 18.01.2026

Tekingündüz, G. Tekingündüz, Ö. & Şendağlı, A. (2026). Ekoturizm Destinasyonlarında Ziyaretçi Memnuniyetine İlişkin Çok Faktörlü Analiz; Yedigöller Milli Parkı Örneği, Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, 27(1), 149-162

Türker, N. (2013). Batı Karadeniz Bölümü Ekoturizm Kaynaklarının Değerlendirilmesi ve Bir Ekoturizm Rotası Önerisi, Journal of Social Science, 6(4), 1093-1128,

Walker, R. & Walker, T., (2010), Tourism: ConceptsandPractices, England: Pearson

Wall, G. (2019). “From carrying capacity to overtourism: a perspective article”, Tourism Review, 75(1), 212-215.

Yıldırım, A. & Şimşek, H. (2018). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (11. baskı). Ankara: Seçkin Yayıncılık.

Yıldız, Ö. E. (2022). Aşırı turizmde yerel halk – ziyaretçi etkileşimi, Foça örneği. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 25(47), 293-315.

Yin, R. K. (2018). Case Study Research and Applications: Design and Methods (6th ed.). Thousand Oaks, CA: Sage Publications.

Yayınlanmış

30-06-2026

Nasıl Atıf Yapılır

Aşırı Turizmin Turist Rehberleri Açısından Değerlendirilmesi: Yedigöller Milli Parkı Örneği (Evaluation of Overtourism from the Perspective of Tourist Guides: The Case of Yedigöller National Park). (2026). Turizm & Gastronomi Çalışmaları Dergisi, 14(2), 1471-1491. https://doi.org/10.63556/jotags.2026.1848