6 Şubat Depremleri Sonrasında Hatay Gastronomisi: Sorunlar, Öneriler ve Beklentiler (Hatay Gastronomy After the February 6 Earthquakes: Challenges, Suggestions, and Expectations)
DOI:
https://doi.org/10.21325/jotags.2025.1698Anahtar Kelimeler:
Deprem etkisi- Gastronomi- Restoran yöneticileri- HatayÖz
Depremler, turizm destinasyonlarının çekiciliğini ve hizmet sunum kapasitesini ciddi şekilde etkileyen doğal afetlerdir. 6 Şubat 2023 tarihinde yaşanan depremler, Hatay’ın kültürel mirasıyla bütünleşen gastronomi turizmini de derinden sarsmıştır. Bu çalışma, depremin ardından Hatay’daki gastronomi sektöründe yaşanan sorunları belirlemek ve çözüm önerileri sunmak amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmada, Hatay ilindeki restoran sahipleri ve yöneticileriyle yarı yapılandırılmış görüşmeler yapılmış, elde edilen veriler içerik analizi yöntemiyle değerlendirilmiştir. Çalışmaya 12 katılımcı dâhil edilmiştir. Bulgular, işletme kayıpları, müşteri ve turizm hareketliliğinde azalma, tedarik zinciri problemleri, altyapı eksiklikleri ve hizmet kalitesinde düşüş gibi çok boyutlu etkilerin yaşandığını göstermektedir. Ayrıca, yerel gastronomi kültürünün korunmasına yönelik çeşitli ihtiyaçlar tespit edilerek bulgular ışığında öneriler geliştirilmiştir. Sonuç olarak, Hatay gastronomisinin yeniden canlanabilmesi için altyapı iyileştirmeleri, finansal destekler, tanıtım kampanyaları ve sektörel eğitim çalışmalarının eşgüdüm içinde yürütülmesi ortaya konmuştur.
Referanslar
AFAD. (2023). 6 Şubat depremleri son durum raporu. Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı.
Akarçay, E. (2023). Anadolu mutfağı güncesi: 6 Şubat depremleri sonrası Hatay Belen’de kurulan sahra mutfağına ilişkin oto etnografik değerlendirme. Sosyoloji Araştırmaları Dergisi, 26(2), 45-63.
Akgöz, E., Çıkı, S., & Çıkı, D. (2023). Depremlerde beslenme ve sonrasında oluşan beslenme alışkanlıkları (Maraş Depremi Sonrası Turizm Sektörü Değerlendirmeleri). In Ç. Ünüsan, M. Sezgin, A. Köseoğlu (Eds.), Eğitim Yayınevi, 273-286.
Akmeşe, E. K. (2023). Kahramanmaraş merkezli depremler sonrası şeflerin bölgeye katkıları. In Ç. Ünüsan, M. Sezgin, A. Köseoğlu (Eds.), Deprem ve turizm (pp. 239-252). Eğitim Yayınevi.
Aleffi, C., & Cavicchi, A. (2020). The role of food and culinary heritage for postdisaster recovery: The case of earthquake in the Marche Region (Italy). Journal of Gastronomy and Tourism, 4(3), 113-128.
Altay, N. ve Ramírez, A. (2010). Impact of Disasters on Firms in Different Sectors: Implications for Supply Chains. Journal of Supply Chain Management, 46(4), 59-80. https://doi.org/10.1111/j.1745-493x.2010.03206.x
Bachev, H. I., & Ito, F. (2014). Implications of Fukushima nuclear disaster for Japanese agri-food chains. International Journal of Food and Agricultural Economics (IJFAEC), 2, 95-120.
Can, M., & Benli, S. (2023). Kahramanmaraş merkezli depremler sonrasında Hatay’ın gastronomi turizminin sürdürülebilmesine yönelik bir değerlendirme. Journal of Gastronomy, Hospitality and Travel, 6(3), 1394-1405.
Damayanti, M., Tyas, W. P., Esariti, L. ve Surahman, I. A. (2024). Contribution of Gastronomy Tourists to the Ecological Footprint in Salatiga. Iop Conference Series Earth and Environmental Science, 1414(1), 012085. https://doi.org/10.1088/1755-1315/1414/1/012085
Faradiba, F. (2024). Natural Disasters Impact on Village Development in Indonesia: An Econometric Study. South Asian Journal of Social Studies and Economics, 21(2), 48-56. https://doi.org/10.9734/sajsse/2024/v21i2772
Göktaş, L. S. (2023). Kahramanmaraş merkezli depremlerin turizm sektörüne etkisi ve deprem sonrası atılması gereken adımlar hakkında öneriler. Journal of Gastronomy, Hospitality and Travel, 6(2), 624-635.
Guest, G., Bunce, A. ve Johnson, L. (2006). How Many Interviews Are Enough?:An Experiment with Data Saturation and Variability. Field Methods, 18(1), 59-82. https://doi.org/10.1177/1525822x05279903
Gündüz, S. (2021). Eski Antakya evlerine kent kimliği açısından bir bakış. Kültür Araştırmaları Dergisi, 11, 1-16.
Huang, J. H., & Min, J. C. (2002). Earthquake devastation and recovery in tourism: The Taiwan case. Tourism Management, 23(2), 145-154.
İlbay, M., & Vatan, S. (2023). Kahramanmaraş Merkezli Depremlerin Otel İşletmelerine Potansiyel Etkilerinin Otel Yöneticileri Perspektifinden Değerlendirilmesi. 11(3), 2031-2048. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, doi:10.21325/jotags.2023.1280.
Karasar, N. (2008). Bilimsel Araştırma Yöntemi, Nobel Yayınevi, 18.Baskı, Ankara
Kaypak, Ş. (2016). Demokrasi kültürü ve hoşgörü: Hatay örneğinde. In Uluslararası Çin’den Adriyatik’e Sosyal Bilimler Kongresi (pp. 147-160). Adıyaman, Türkiye.
Kıran, E., & Kızılırmak, İ. (2024). Depremin Antakya mutfağındaki yerel yemek üretim süreçlerine etkisi ve beklenen etkiler. Journal of Global Tourism and Technology Research, 5(2), 129-140.
Köseoğlu, A., Ünüsan, N., & Ünüsan. (2023). Kahramanmaraş merkezli depremler sonrası şeflerin bölgeye katkıları. In Ç. Ünüsan, M. Sezgin, A. Köseoğlu (Eds.), Deprem ve turizm (pp. 239-252). Eğitim Yayınevi.
Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü, (2023). https://kvmgm.ktb.gov.tr/TR-335676/2023-yiliduyurulari.html (Erişim Tarihi: 27.04.2025).
Mendoza, Á. G. F., Mateos, M. R., & Reinoso, N. G. (2021). Perception and rating of tourism entrepreneurs in the recovery of travel destinations affected by social-natural disasters: Case study from the April 16th earthquake in Ecuador. International Journal of Disaster Risk Reduction, 64, 102488.
Naoaj, M. S. (2023). From Catastrophe to Recovery: The Impact of Natural Disasters on Economic Growth in Developed and Developing Countries. European Journal of Development Studies, 3(2), 17-22. https://doi.org/10.24018/ejdevelop.2023.3.2.237
Nguyen, D. N., Kumakura, M., Kudo, S., Esteban, M., & Onuki, M. (2021). Overcoming negative disaster images: How Fukushima’s sake breweries challenged negative stereotypes and rebuilt its regional brand. Journal of Tourism Futures, 7(3), 390-405.
Ozbilgin, M., Erbil, C., Şimşek Demirbağ, K., Demirbağ, O. ve Tanrıverdi, O. (2023). Afet Yönetiminde Sorumluluğun Yeniden İnşası: Deprem, Sosyal Dramalar, Sosyal Politikalar. Sosyal Mucit Academic Review, 4(1), 71-112. https://doi.org/10.54733/smar.1253256.
Pehlivan, T. (2023). 2023 Depremlerinin Gaziantep gastronomi turizmi üzerine potansiyel etkileri. In M. Öksüz (Ed.), Turizm alanında çok yönlü araştırmalar (pp. 139-159). Özgür Yayınları.
Perera, P., & Wijesundara, W. G. S. R. (2020). Culinary tourism as a post disaster recovery marketing tool for Sri Lanka tourism promotion: A study of the south coast of Sri Lanka. Journal of Business Management, 3(2). 206-226
Putri, D. P., Bridha, R. L., Insani, H. M., Hindayani, P., Priatini, W. ve Tsaniah, I. (2024). Sustainable Gastronomy and Disaster Vulnerability in Majalengka District. E3s Web of Conferences, 600, 01002. https://doi.org/10.1051/e3sconf/202460001002
Ray, U. C., & Demirtaş, N. (2019). Hatay mutfağı yöresel yemeklerinin turizm işletme belgeli lokanta menülerinde kullanımı: Antakya örneği. TURAN-SAM Uluslararası Bilimsel Hakemli Dergisi, 14(53), 1134-1143.
Reyhanoğlu, G., & Özcan, A. (2021). İnançtan anlatıya: Hatay halk kültüründe defne. Uluslararası Halkbilimi Araştırmaları Dergisi, 4(6), 62-87.
Rijal, S., Badollahi, M. Z., & Haryanto, B. (2021). Tourism turbulence. In Palembang Tourism Forum 2021 (PTF 2021) (pp. 63-70). Atlantis Press.
Seraphin, H., Korstanje, M., & Gowreesunkar, V. (2020). Diaspora and ambidextrous management of tourism in post-colonial, post-conflict, and post-disaster destinations. Journal of Tourism and Cultural Change, 18(2), 113-132.
Sharmin, R., Hasan, M., Kadir, S. B., Hossain, M. J. ve Jadid, J. H. (2024). Disaster Impact on Supply Chain Management of Agricultural Products in Dacope, Khulna. 288-300. https://doi.org/10.2991/978-94-6463-478-5_22
Sutiadiningsih, A., Mahfud, T., Dang, V. H., Purwidiani, N., Wati, G. R. ve Dewi, I. H. P. (2024). The Role of Gastronomy Tourism on Revisit and Recommendation Intentions: The Mediation Analysis of Tourist Satisfaction. Geojournal of Tourism and Geosites, 52(1), 195-202. https://doi.org/10.30892/gtg.52118-1195
T.C. Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı. (2023). 2023 Kahramanmaraş ve Hatay depremleri raporu. https://www.sbb.gov.tr/wp-content/uploads/2023/03/2023-Kahramanmaras-ve-Hatay-Depremleri-Raporu.pdf (Erişim tarihi: 10.04.2025).
TÜRSAB. (2023). Deprem sonrası Türkiye turizmi değerlendirme raporu. Türkiye Seyahat Acentaları Birliği.
Umar, M. ve Wilson, M. M. J. (2021). Supply Chain Resilience: Unleashing the Power of Collaboration in Disaster Management. Sustainability, 13(19), 10573. https://doi.org/10.3390/su131910573
UNESCO. (2017). Creative Cities Network. https://en.unesco.org/creative-cities
Ünüvar, O., & El, M. N. (2023). Maraş depremi sonrası yiyecek içecek işletmeleri ve derneklerinin deprem bölgelerine yardımı. In Deprem ve Turizm, 65.
Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2021). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (12. bs.). Ankara: Seçkin Yayıncılık.
Yurtman, N. (2024). 6 Şubat depreminin gastronomi işletmeleri üzerindeki etkisinin incelenmesi: Gaziantep İslahiye ve Nurdağı ilçeleri örneği. Annals of Gastronomy and Tourism Studies, 1(2), 14-25.
Yayınlanmış
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2025 Turizm & Gastronomi Çalışmaları Dergisi
Bu çalışma Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
