Giresun’un UNESCO Yaratıcı Şehirler Ağı (UCCN) Gastronomi Teması Bağlamında Değerlendirilmesi (Evaluation of Giresun within the Context of UNESCO Creative Cities Network (UCCN) Gastronomy Theme)

Mehmet ŞİMŞEK

doi:10.21325/jotags.2025.1681

Yazarlar

Mehmet ŞİMŞEK

DOI:

https://doi.org/10.21325/jotags.2025.1681

Anahtar Kelimeler:

UNESCO- UCCN- Gastronomi turizmi- Giresun gastronomisi

Öz

Gastronominin ülkelerin, şehirlerin ve bölgelerin tanıtımında ve turist memnuniyetinin sağlanmasında önemli rol oynadığı bilinmektedir. Bu nedenle gastronomik değerler açısından zengin olan ülkeler turizmden daha fazla pay alabilmek amacıyla söz konusu zenginliklerini öne çıkaracak plan, proje ve programlar geliştirme çabası içerisine girmektedirler. UNESCO Yaratıcı Şehirler Ağı (UCCN) bu noktada önemli bir fırsat olarak görüldüğü için dünyada ve Türkiye’de birçok şehir söz konusu listeye girebilme çabası içerisine girmişlerdir. Bu doğrultuda bu çalışmada Giresun’un UNESCO Yaratıcı Şehirler Ağı Gastronomi Teması Listesine dâhil olabilme potansiyeli incelenmiştir. Bu süreçte konuyla ilgili paydaşlarla görüşmeler yapılmış ve elde edilen bilgiler doğrultusunda öneriler geliştirilmiştir. Çalışma sonucunda Giresun’un, önemli bir gastronomik mirasa ve biyolojik çeşitliliğe sahip olduğu belirlenmiştir. Ancak sahip olunan bu potansiyelin ekonomiye ve turizme kazandırılması için bütüncül bir yaklaşımla, kurumlar arası koordinasyona ve uzun vadeli stratejik planlamalara ihtiyaç duyulduğu görülmüştür. Bu çalışmanın, Giresun’un gastronomik kimliğinin korunması ve küresel ölçekte tanıtılmasına yönelik politika yapıcılar, akademisyenler ve sektör temsilcileri için bir rehber niteliği taşıması umulmaktadır.

Referanslar

Akın, N. ve Bostancı, B. (2017). UNESCO Yaratıcı Şehirler Ağı Kapsamında Gaziantep: Mevcut Raporlar Bağlamında Bir Değerlendirme. Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi, 8(19), 110-124.

Akkuş, Ç. ve Yordam, S. (2020). Kastamonu Yemek Kültürünün UNESCO Yaratıcı Şehirler Ağı Kriterleri Kapsamında İncelenmesi. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 8(2), 915-936.

Arcos-Pumarola, J., Paquin, A. G., & Sitges, M. H. (2023). The use of intangible heritage and creative industries as a tourism asset in the UNESCO creative cities network. Heliyon, 9(1), e13106. https://doi.org/10.1016/j.heliyon.2023.e13106

Baltacı, A. (2019). Nitel araştırma süreci: Nitel bir araştırma nasıl yapılır? Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 5(2), 368-388.

Belisle, F. (1983). Tourism and Food Production in the Caribbe¬an. Annals of Tourism Research, 10, 497-513.

Çakır, M. (2009). Destinasyon Pazarlamasında Gastronominin Rolü. TÜROFED, 30, 48-50.

Correia, A., Motial, M., Da Costa, F. and Peres, R. (2008). The Determinants of Gastronomic Tourists’ Satisfaction: A Second- Order Factor Analysis. Journal of Food Service, 19, 164-176.

Durlu-Özkaya, F. ve Can, A. (2012). Gastronomi Turizminin Destinasyon Pazarlamasına Etkisi. Türktarım Dergisi, 206, 28-33.

Gürbüz, S., Özaltaş Serçek, G. ve Toprak, L. (2017). Mardin’in UNESCO Yaratıcı Şehirler Ağında “Gastronomi Kenti” Olabilirliğine İlişkin Paydaş Görüşleri. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 5(1), 124-136. https://doi.org/10.21325/jotags.2017.63

Kivela, J. and Crotts, J.C. (2005). Gastronomy Tourism: A Meaningful Travel Market Segment. Journal of Culinary Science & Technology, 4(2/3), 39-55.

Lin, Y. C., Pearson, E. T. and Liping, A. (2011). Food As A Form Of Destination Identitiy: A Tourism Destination Brand Perspective. Tourism And Hospitality Research, 11(1), 30-48.

Mil, B. (2009). Yemek Pişirmeden Gastronomiye Uzanan Bakış Açısıyla Küreselleşen Dünya. 3. Ulusal Gastronomi Sempozyumu, 17-18 Nisan 2009, Antalya.

Özdemir O. ve Aydoğdu, A. (2021). Unesco Gastronomi Şehri Olmada Paydaş Farkındalığı: Kastamonu Örneği. Journal of Applied Tourism Research, 2(1), 61-70.

Richards, G. (2012) Food and the Tourism Experience: Major Findings and Policy Orientations. InD odd, D. (Ed.) Food and the Tourism Experience, OECD, Paris, 13-46.

Sarıışık, M. ve Özbay, G. (2015). Gastronomi Turizmi Üzerine Bir Literatür İncelemesi. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 26(2), 264–278 doi: 10.17123/atad.vol26iss218417

Scarpato, R. (2002). Tourism & Gastronomy, İçinde A-M Hjala¬ger ve G. Richards (Eds) Gastronomy as a Tourist Product: The Perspectives of Gastronomy Studies. (51-59) London: Routledge.

Sunar, H. ve Gökçe, H. (2019). Giresun Mutfak Kültürünün Gastronomi Turizmi Açısından Değerlendirilmesi. International Journal of Disciplines Economics & Administrative Scienves Studies, 5(12), 204-210.

Şahin, E., Ünlüönen, K. (2021). Adana’nın Unesco Yaratıcı Şehirler Ağı Gastronomi Teması Kapsamında Değerlendirilmesi. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 9(2), 1204-1231. https://doi.org/10.21325/jotags.2021.836.

Şat, R. ve Kargiglioğlu, Ş. (2023). Malatya’nın Unesco Yaratıcı Şehirler Ağı Kapsamında Gastronomi Kenti Olma Potansiyelinin Değerlendirilmesi. Journal of Gastronomy, Hospitality and Travel, 6(4), 1671-1690.

Tuna, M., Çelen, O., Aydın, M. ve Özkan, B.İ. (2017). Kilis İlinin Unesco Yaratıcı Şehirler Ağı Kapsamında Değerlendirilmesi. Eurasian Academy of Sciences Social Science Journal, Özel Sayı, 366-388.

UNESCO. (2025). Creative Cities Network. https://www.unesco.org/en/creative-cities?hub=80094. Erişim tarihi: 20.04.2025

UTMK. (2025). UNESCO Türkiye Millî Komisyonu. https://www.unesco.org.tr/Home/Page/88?slug=UNESCO Yaratıcı Şehirler Ağı. Erişim tarihi: 20.04.2025

Wolf, E. (2006). Culinary Tourism the Hidden Harvest. ABD-Lowa: Kendall/Hunt Yayıncılık Şirketi.

Yaldız, E. ve Olcay, A. (2020). Gaziantep Ve Hatay’ın Gastronomi Alanında Unesco Yaratıcı Şehirler Ağına Katılmasına İlişkin Yerel Halkın Bakış Açısı Üzerine Bir Araştırma. Çatalhöyük Uluslararası Turizm Ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 5, 60-83.

Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2013). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri (9. Baskı) Ankara: Seçkin Yayıncılık.

Zhu, H. and Yasami, M. (2021) Developing gastronomic resources: practices of UNESCO creative cities of gastronomy. GeoJournal of Tourism and Geosites, 39(4), 1406-1414.