Gastronominin Duygusal Bileşenleri Ölçeği’nin Türkçe’ye Uyarlama Çalışması (The Turkish Adaptation of the Affective Components of Gastronomy Scale)
DOI:
https://doi.org/10.21325/jotags.2024.1520Anahtar Kelimeler:
Gastronomi- Gastronominin duygusal bileşenleri- Ölçek uyarlamaÖz
Gastronomi, turizmin en önemli unsurlarından birisi haline gelmiş ve turistlerin seyahat motivasyonları arasında üst sıralarda kendisine yer bulmuştur. Bu kapsamda bir turistin gastronomi deneyimlerinden ortaya çıkan hislerin ve duyguların tespit edilmesi oldukça önemlidir. Bu araştırmanın amacı İngilizce dilinde geliştirilmiş olan beş maddeli Gastronominin Duygusal Bileşenleri Ölçeği’nin (Affective Components of Gastronomy) Türkçe’ye uyarlamasını yaparak geçerlik ve güvenilirlik analizlerini gerçekleştirmektir. Bu amaç doğrultusunda İngilizce dil bilimi uzmanları ve turizm akademisyenleri tarafından çeviri ve geri çeviri çalışmaları gerçekleştirilmiş; ardından pilot çalışma, keşfedici faktör analizi ve doğrulayıcı faktör analizi ile ölçeğe son hali verilmiştir. Ölçeğin Türkçe uyarlaması dört madde ve tek boyuttan oluşmaktadır. Yapılan analizler sonucunda ölçeğin Cronbach’s Alpha değeri ve faktör yükleri açısından sorunsuz olduğu tespit edilmiştir. Doğrulayıcı faktör analizi sonucunda uyum iyiliği değerlerinin tümü mükemmel uyum göstermiştir. Ölçeğin ayrıca AVE değeri ve CR değeri de kabul edilen eşik değerinin üzerindedir. Bu sonuçlar doğrultusunda Türkçe’ye uyarlanan Gastronominin Duygusal Bileşenleri Ölçeği’nin geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu ortaya konmuştur.
Referanslar
Akgündüz, Y., & Şanlı, C. (2016). İşgören Avukatlığı ölçeğinin turizm işletmeleri örnekleminde Türkçeye uyarlama çalışması. Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 4(Special Issue 1), 282-292.
Bagozzi, R. P., & Yi, Y. (1988). On the evaluation of structural equation models. Journal of the Academy of Marketing Science, 16(1), 74-94. https://doi.org/10.1007/BF02723327
Bastiaansen, M., Lub, X. D., Mitas, O., Jung, T. H., Ascenção, M. P., Han, D.-I., … Strijbosch, W. (2019). Emotions as core building blocks of an experience. International Journal of Contemporary Hospitality Management, 31(2), 651-668. https://doi.org/10.1108/IJCHM-11-2017-0761
Bentler, P. M., & Bonett, D. G. (1980). Significance tests and goodness of fit in the analysis of covariance structures. Psychological Bulletin, 88(3), 588-606. https://doi.org/10.1037/0033-2909.88.3.588
Björk, P., & Kauppinen-Räisänen, H. (2016). Exploring the multi-dimensionality of travellers’ culinary-gastronomic experiences. Current Issues in Tourism, 19(12), 1260-1280. https://doi.org/10.1080/13683500.2013.868412
Cattell, R. (1978). The Scientific Use of Factor Analysis. New York, NY: Plenum.
Desmet, P. M. A., & Schifferstein, H. N. J. (2008). Sources of positive and negative emotions in food experience. Appetite, 50(2-3), 290-301. https://doi.org/10.1016/j.appet.2007.08.003
Everitt, B. S. (1975). Multivariate analysis: The need for data, and other problems. The British Journal of Psychiatry, 126(3), 237-240. https://doi.org/10.1192/bjp.126.3.237
Fetscherin, M., & Stephano, R.-M. (2016). The medical tourism index: Scale development and validation. Tourism Management, 52, 539-556. https://doi.org/10.1016/j.tourman.2015.08.010
Fornell, C., & Larcker, D. F. (1981). Evaluating structural equation models with unobservable variables and measurement error. Journal of Marketing Research, 18(1), 39-50. https://doi.org/10.1177/002224378101800104
George, D. (2011). SPSS for windows step by step: A simple study guide and reference, 17.0 update, 10/e. India: Pearson Education.
Gi̇rgi̇n, G. K., Sökmen, C., & Sökmen, S. (2022). Uluslararası Turlarda gastronomik ürünler ve gastronomi deneyimi: TUI ve Thomas Cook örneklerinde ortak deneyim yaratımı (Gastronomic products and gastronomy experience in the ınternational tours: Co-creation experience in TUI and Thomas Cook examples). Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 10(3), 10.21325/jotags.2022.1103-10.21325/jotags.2022.1103. https://doi.org/10.21325/jotags.2022.1103
Gorsuch, R. (1983). Factor Analysis (2nd Edition). Hillsdale, NJ: Lawrence Erlbaum Associates.
Hair, J. F., Risher, J. J., Sarstedt, M., & Ringle, C. M. (2019). When to use and how to report the results of PLS-SEM. European Business Review, 31(1), 2-24. https://doi.org/10.1108/EBR-11-2018-0203
Holbrook, M. B., & Hirschman, E. C. (1982). The experiential aspects of consumption: Consumer fantasies, feelings, and fun. Journal of Consumer Research, 9(2), 132-140. https://doi.org/10.1086/208906
Hsu, F.-C., Liu, J., & Lin, H. (2022). Affective components of gastronomy tourism: Measurement scale development and validation. International Journal of Contemporary Hospitality Management, 34(9), 3278-3299. https://doi.org/10.1108/IJCHM-09-2021-1112
Hu, L., & Bentler, P. M. (1999). Cutoff criteria for fit indexes in covariance structure analysis: Conventional criteria versus new alternatives. Structural Equation Modeling: A Multidisciplinary Journal, 6(1), 1-55. https://doi.org/10.1080/10705519909540118
Hurley, A. E., Scandura, T. A., Schriesheim, C. A., Brannick, M. T., Seers, A., Vandenberg, R. J., & Williams, L. J. (1997). Exploratory and Confirmatory Factor Analysis: Guidelines, Issues, and Alternatives. Journal of Organizational Behavior, 18(6), 667-683.
International Test Commission. (2017). ITC Guidelines for Translating and Adapting Tests (Second Edition). International Test Commission. Geliş tarihi gönderen https://www.intestcom.org/
Kaçar, B., & Yarış, A. (2022). Gastronomi deneyimi unsurlarının tekrar ziyaret niyetine etkisi (The efect of gastronomy experience elements on revisit intention). Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 10(3), 2713-2734. https://doi.org/10.21325/jotags.2022.1112
Kaiser, H. F. (1970). A second generation little jiffy. Psychometrika, 35(4), 401-415. https://doi.org/10.1007/BF02291817
Kalaycı, Ş. (2010). SPSS Uygulamalı Çok Değişkenli İstatistik Teknikleri. Ankara: Asil Yayın Dağıtım.
Karaçam, Z. (2019). Ölçme araçlarının Türkçeye uyarlanması. Ebelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi, 2(1), 28-37.
Karamustafa, K., Birdir, K., & Kiliçhan, R. (2016). Gastronomik akımlar çerçevesinde gıda tüketim ölçeği. Tüketici ve Tüketim Araştırmaları Dergisi (Journal of Consumer and Consumption Research), 8(2), 29.
Katırcıoğlu, E. (2023). Keşfedici merak ölçeğinin Türkçeye uyarlanması: Motosikletli Turistler üzerine bir araştırma. Güncel Turizm Araştırmaları Dergisi, 7(2), 509-529. https://doi.org/10.32572/guntad.1272323
Kauppinen‐Räisänen, H., Gummerus, J., & Lehtola, K. (2013). Remembered eating experiences described by the self, place, food, context and time. British Food Journal, 115(5), 666-685. https://doi.org/10.1108/00070701311331571
Kivela, J., & Crotts, J. C. (2006). Tourism and gastronomy: Gastronomy’s influence on how tourists experience a destination. Journal of Hospitality & Tourism Research, 30(3), 354-377. https://doi.org/10.1177/1096348006286797
Kline, P. (1979). Psychometrics and Psychology. London: Academic Press. Geliş tarihi gönderen https://cir.nii.ac.jp/crid/1130282272786224512
Lan, L. W., Wu, W.-W., & Lee, Y.-T. (2012). Promoting food tourism with kansei cuisine design. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 40, 609-615. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2012.03.238
Lo, B. (2016). Global Phenomenon & Behaviour: “Camera Eats First” – Appetites. Geliş tarihi 27 Şubat 2024, gönderen https://appetitesblog.wordpress.com/2016/10/28/global-phenomenon-behaviour-camera-eats-first/
Nunnally, J. C. (1978). An Overview of Psychological Measurement. Içinde B. B. Wolman (Ed.), Clinical Diagnosis of Mental Disorders: A Handbook (ss. 97-146). Boston, MA: Springer US. https://doi.org/10.1007/978-1-4684-2490-4_4
Okumus, B. (2020). Food tourism research: A perspective article. Tourism Review, 76(1), 38-42. https://doi.org/10.1108/TR-11-2019-0450
Okumus, B., Koseoglu, M. A., & Ma, F. (2018). Food and gastronomy research in tourism and hospitality: A bibliometric analysis. International Journal of Hospitality Management, 73, 64-74. https://doi.org/10.1016/j.ijhm.2018.01.020
Polat, M. (2023). The impact of affective gastronomy experience on satisfaction and revisit ıntention: Evidence from Turkey. Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 11(3), 2187-2202. https://doi.org/10.21325/jotags.2023.1288
Şahin, A., & Kılıçlar, A. (2022). The effect of tourists’ gastronomic experience on emotional and cognitive evaluation: An application of S-O-R paradigm. Journal of Hospitality and Tourism Insights, ahead-of-print, 1-18. https://doi.org/10.1108/JHTI-09-2021-0253
Tabachnick, B. G., Fidell, L. S., & Ullman, J. B. (2019). Using Multivariate Statistics (Seventh edition). New York: Pearson.
Vapur, M., & Sevi̇n, H. D. (2021). Boş zaman tatmin ölçeğinin türkçe formunun güvenirlik ve geçerlilik çalışması (Reliability and validity study of the Turkish form of the leisure satisfaction scale). Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 9(1), 409-425. https://doi.org/10.21325/jotags.2021.796
Yayınlanmış
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2024 Journal of Tourism & Gastronomy Studies
Bu çalışma Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
