Yemek Kültüründe Toplumsal Cinsiyet Normları (Gender Norms in Food Culture)

Fatma KOÇ; İrfan YAZICIOĞLU

doi:10.21325/jotags.2024.1403

Yazarlar

Fatma KOÇ
İrfan YAZICIOĞLU

DOI:

https://doi.org/10.21325/jotags.2024.1403

Anahtar Kelimeler:

Toplumsal cinsiyet normları- Cinsiyet rolleri- Yemek kültürü- Tüketim alışkanlıkları- Medya

Öz

Bu çalışma, tüketim tercihleri ile toplumsal cinsiyet normları arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Çalışmada, katılımcıların cinsiyet, medeni durum, yaş grubu, eğitim durumu ve meslek gruplarına bağlı olarak yemek kültürü, geleneksel cinsiyet rolleri, medya etkisi ve tüketim alışkanlıklarıyla ilgili algıları incelenmiştir. Araştırma sonuçları geleneksel cinsiyet rollerinin tüketim tercihleri ile ilişkili olarak erkeklerin etkinliğini etkilediği, kadınların yemek pişirme konusunda endişeli olduğu ve medyanın cinsiyet temelli stereotipleri sürdürdüğü gibi toplumdaki yaygın düşünceleri ve algıları yansıtmaktadır. Çalışmanın bulguları, cinsiyetle ilişkilendirilmiş toplumsal normların yemek kültürüne etkisini göstermektedir. Katılımcıların genellikle geleneksel cinsiyet rollerini kabul ettiği ve kadınların ev yemeğiyle ilişkilendirildiği ve toplumda erkeklerin yemekle ilgili konularda daha fazla otoriteye sahip olduğu düşünceleri öne çıkmakla birlikte, demografik faktörlerin katılımcıların algıları üzerinde etkili olduğunu ortaya koymuştur. Bu analizler, toplumsal normların ve beklentilerin bireylerin cinsiyetle ilgili tutumlarını nasıl etkilediğini anlamamıza yardımcı olacağı düşünülmektedir.

Referanslar

Altunışık, R., Coşkun, R., Bayraktaroğlu, S. ve Yıldırım, E. (2015). Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemler : SPSS Uygulamalı (Sekizinci Baskı). Sakarya: Sakarya.

Andreatta, M. M., & Martínez, A. (2017). Alimentación cotidiana y normas de género: Un etnodrama. Revista de Ciencias Sociales, 73, pp. 9-29.

Barker, M. E., Tandy, M., & Stookey, J. D. (1999). How are consumers of low-fat and high fat diets perceived by those with lower and higher fat intake? Appetite, 33(3), pp. 309–317.

Bem, S. L. (1974). The measurement of psychological androgyny. Journal of Consulting Clinical Psychology, 42, pp. 155–62.

de Castro, J. M. (1995). The relationship of cognitive restraint to the spontaneous food and fluid intake of free-living humans. Physiology and Behavior, 57(2), pp. 287–295.

Etilé, F. (2007). Social norms, ideal body weight and food attitudes. Health Economics, 16(9), pp. 945-966.

Emanuel, A. S., McCully, S. N., Gallagher, K. M., & Updegraff, J. A. (2012). Theory of planned behavior explains gender difference in fruit and vegetable consumption. Appetite, 59(3), pp. 693-697.

Everingham, C., Stevenson, D. and Warner-Smith, P. 2007. “Things are Getting Better all the time?” Challenging the Narrative of Women’s Progress from a Generational Perspective. Sociology, 41(3), ss. 419–437.

Fischler, C. (1988). Food, self and identity. Social Science Information, 27, pp. 275-292.

Gough, B. (2007). “Real men don’t diet”: An analysis of contemporary newspaper representations of men, food and health. Social Science & Medicine, 64, pp. 326–37.

Gracia Arnaiz, M. (2009). “¿Qué hay hoy para comer?: Alimentación cotidiana, trabajo doméstico y relaciones de género”. Caderno Espaço Feminino, 21(1), pp. 209-237.

Gracia Arnaiz, M. (2014). “Alimentación, trabajo y género. De cocinas, cocineras y otras tareas domésticas”, Panorama Social, 19, pp. 25-36.

Grunberg, N. E., & Straub, R. O. (1992). The role of gender and taste class in the effects of stress on eating. Health Psychology: Official Journal of the Division of Health Psychology, American Psychological Association, 11(2), pp. 97–100.

Hepp, U., Spindler, A., & Milos, G. (2005). Eating disorder symptomatology and gender role orientation. International Journal of Eating Disorders, 37, pp. 227–33.

Killgore, W. D., & Yurgelun-Todd, D. A. (2010). Sex differences in cerebral responses to images of high vs low calorie food. Neuroreport, 21(5), pp. 354-358.

Kimura, A., Wada, Y., Goto, S. I., Tsuzuki, D., Cai, D., Oka, T., & Dan, I. (2009). Implicit gender-based food stereotypes. Semantic priming experiments on young Japanese. Appetite, 52(2), pp. 521–524.

Martínez, A. (2016). Reflexiones sobre género y familia a partir de condiciones objetivas de existencia. II Congreso AAS – Pre-ALAS, Foro Sur Sur, Villa María, Argentina, 6-8 de junio.

Matos, M. G. D., Reis, M., Camacho Laraña, I., Simões, C., Gómez Baya, D., & Mota, C. (2015). Em tempo de recessão, os adolescentes portugueses continuam saudáveis e felizes ou são ainda saudáveis mas já não felizes?. Arquivos de Medicina, 29(5), pp. 116-122.

Meyer, C., Blissett, J., & Oldfield, C. (2001). Sexual orientation and eating psychopathology: The role of masculinity and femininity. International Journal of Eating Disorders, 29(3), pp. 314–318.

Mooney, K. M., & Lorenz, E. (1997). The effects of food and gender on interpersonal perceptions. Sex Roles, 36(9–10), pp. 639–653.

Parasecoli, F. (2005). Feeding hard bodies: Food and masculinities in men's fitness magazines. Food and Foodways, 13(1-2), pp. 17-37.

Pliner, P., Bell, R., Hirsch, E. S., & Kinchla, M. (2006). Meal duration mediates the effect of “social facilitation” on eating in humans. Appetite, 46(2), pp. 189–198.

Rolls, B. J., Fedoroff, I. C., & Guthrie, J. F. (1991). Gender differences in eating behavior and body weight regulation. Health Psychology, 10(2), pp. 133–142.

Rosenfeld, D. L., & Tomiyama, A. J. (2021). Gender differences in meat consumption and openness to vegetarianism. Appetite, 166, pp. 105475.

Rozin, P., Kurzer, N., & Cohen, A. B. (2002). Free associations to “food:” the effects of gender, generation, and culture. Journal of Research in Personality, 36(5), pp. 419-441.

Ruby, M. B. (2012). Vegetarianism. A blossoming field of study. Appetite, 58(1), pp. 141–150.

Stein, R. I., & Nemeroff, C. J. (1995). Moral overtones of food: Judgments of others based on what they eat. Personality and Social Psychology Bulletin, 21(5), pp. 480–490.

Sobal, J. (2005). Men, meat, and marriage: Models of masculinity. Food & Foodways, 13, pp. 135–158.

Wardle, J., Haase, A. M., Steptoe, A., Nillapun, M., Jonwutiwes, K., & Bellisle, F. (2004). Gender differences in food choice: the contribution of health beliefs and dieting. Annals of Behavioral Medicine: A Publication of the Society of Behavioral Medicine, 27(2), pp. 107-116.