Kıtlık Algısının Salda Gölü Ziyaretçileri Üzerinde İncelenmesi (Studying of Scarcity Perception on Salda Lake Visitors)
DOI:
https://doi.org/10.21325/jotags.2023.1178Anahtar Kelimeler:
Kıtlık algısı- Kıtlık teorisi- Salda gölüÖz
Tüketici davranışlarını etkileyen faktörlerden biri de kıtlık algısıdır. Kıtlık algısı, miktar ve zaman bağlamında arz ve talep kaynaklı olarak gelişebilmektedir. Kıtlık algısının türlerini ve etkilerini bilmek, tüketici davranışlarını anlamayı ve yönlendirmeyi de kolaylaştırmaktadır. Turizm sektöründe de ziyaretçilerin davranışlarındaki motivasyonları belirlemek; uygun turizm politikaları geliştirebilmek ve yürütmek açısından önemlidir. Kıtlık algısı turizm açısından değerlendirildiğinde; yoğun talep gören ve doğal çekiciliğini kaybetme tehlikesiyle karşı karşıya olan Salda Gölü önemli bir örnek teşkil etmektedir. Bu önemden hareketle gerçekleştirilen çalışmanın amacı, kıtlık algısının Salda Gölü ziyaretçileri üzerindeki etkisinin kıtlık teorisi kapsamında değerlendirilmesidir. Araştırmada nitel araştırma yöntemine başvurulmuş ve Salda Gölü ziyaretçileriyle görüşme yapılmıştır. Betimsel analiz yapılan görüşme bulgularının değerlendirilmesinde, yıllara göre Salda Gölü’nün ziyaretçi sayıları ve bölgeyle ilgili yazılı basın haberlerinden faydalanılmıştır. Görüşme bulgularına göre; katılımcıların sayısı ve ziyaret etme nedenleri arasında kıtlık algısı 2019 yılı itibariyla artmaya başlamıştır. Kıtlık algısının en çok etkili olduğu yılın ise 2020 olduğu bulgulanmıştır. Sonuç olarak; Salda Gölü ziyaretçilerinin ziyaret nedenleri arasında hem arz hem de talep kaynaklı kıtlık algısının etkili olduğu görülmüştür.
Referanslar
Arıkan, R. (2017). Araştırma Yöntem ve Teknikleri. (3.Basım), Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
Ayvaz, İ. & Alnıaçık, Ü. (2018). Pazarlama iletişiminde kullanılan kıtlık taktiklerinin tüketiciler üzerindeki etkisi. Sosyal Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 18(35), 1-19. https://doi.org/10.30976/susead.365211.
Balcı, N., Demirel, C. & Kurt, M. A. (2018). Salda Gölünün jeomikrobiyolojisi ve güncel stromatolit oluşumunda mikrobiyal etkiler. Yerbilimleri, 39(1), 19-40.
Brock, T. C. & Brannon, L. A. (1992). Liberalization of commodity theory. Basic And Applied Psychology, 13(1), 135-144. https://doi.org/10.1207/sl5324834basp1301_11
Ceylan, S. & Bulut, İ. (2019). Salda Gölü özel çevre koruma bölgesinde turizm baskısı, koruma ve sürdürülebilirlik. Türk Coğrafya Dergisi, (73), 79-89. https://doi.org/10.17211/tcd.637091.
Cialdini, R. B. (2005). İknanın Psikolojisi. (Çev. Yalım, F.). MediaCat Yayınları.
Çaldırak, H., Kurtuluş, B., Canoğlu, M. C. & Tunca, E. (2017). Assessment of heavy metal contamination and accumulation patterns in the coastal and deep sediments of lake Salda, Turkey. No. 12A/2017, Fresenius Enviromental Bulletin, 26, 8047-8061.
Eisend, M. (2008). Explaining the impact of scarcity appeals in advertising: The mediating role of perceptions of susceptibility. Journal of Advertising, 37 (3), 33-40. https://doi.org/10.2753/JOA0091-3367370303
Gierl, H. & Huettl, V. (2010). Are scarce products always more attractive? The interaction of different types of scarcity signals with products' suitability for conspicuous consumption. International Journal of Research in Marketing, 27, 225-235. https://doi.org/10.1016/j.ijresmar.2010.02.002
Gierl, H., Plantsch, M. & Schweidler, J. (2008) Scarcity effects on sales volume in retail. The International Review of Retail, Distribution and Consumer Research, 18 (1), 45-61, https://doi.org/10.1080/09593960701778077
https://tr.sputniknews.com.tr/20210219/nasa-icin-saldada-arastirma-yapan-prof-dr-balci-bu- gol-marsin-35-milyar- yil-onceki-halini-1043849678.html Erişim tarihi: 20 Aralık 2021.
https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2019/03/20190315.htm Erişim tarihi: 02 Aralık 2021.
İnanır, A. & Ongun, U. (2021). Yeşilova Salda’yı ziyaret eden turistlerin deneyimlerinin incelenmesi. Türk Turizm Araştırmaları Dergisi, 3(4), 1028-1041.
Kapan, K. (2016). Development and Sustainability of The Tourism in Lake Salda and its Environs. C. Avcıkurt,
M. S. Dınu, N. Hacıoğlu, R. Efe, A. Soykan & N. Tetik (Eds.). Global Issues and Trends in Tourism içinde (s.700-707). Sofia: St. Kliment Ohridski University Presss.
Kara, V. M., Celep, M. & Kanıgür, S. (2020). Aşırı turizm kapsamında Salda Gölü’nün fiziksel taşıma kapasitesinin belirlenmesi. Journal of Tourism And Gastronomy Studies, 4, 79-92.
Kasaroğlu, K. (2021). Ulusal yazılı medyada Salda Gölü’nün son şans destinasyonu olarak değerlendirilmesi. International Journal of Contemporary Tourism Research, 5 (Özel Sayı), 19-37.
Kazancı, N., Girgin, S. & Dügel, M. (2004). On the limnology of Salda Lake, a large and deep soda lake in southwestern Turkey: Future management proposals, Aquatic Conservation: Marine and Freshwater Ecosystems, 14(2), 151-162.
Kılıç, B. & Yozukmaz, N. (2020). A conceptual review of last chance tourism: The case of Turkey. Tourism: An International Interdisciplinary Journal, 68 (3), 322–335.
Ku, H. H., Kuo, C. C. & Kuo, T. W. (2012). The effect of scarcity on the purchase intentions of prevention and promotion motivated consumers. Psychology and Marketing, 29 (8), 541–548. https://doi.org/10.1002/mar.20541
Küçükergin, K. G. & Gürlek, M. (2020). ‘What if this is my last chance?’: Developing a last- chance tourism motivation model. Journal Of Destination Marketing And Management, 18, 100491. https://doi.org/10.1016/j.jdmm.2020.100491
Lemelin, H., Dawson, J., Stewart, E. J., Maher, P. & Lueck, M. (2010). Last-chance tourism: The boom, doom, and gloom of visiting vanishing destinations. Current Issues in Tourism, 13 (5), 477–493. http://dx.doi.org/10.1080/13683500903406367
Lynn, M. (1991). Scarcity effects on value: A quantitative review of the commodity theory literature. Psychology & Marketing, 8 (1), 43-57.
Lynn, M. (1992). Scarcity's enhancement of desirability: The role of naive economic theories. Basic and Applied Social Psychology, 13 (1), 67-78.
Mittone, L. & Savadori, L. (2009). The scarcity bias. Applied Psychology: An International Review, 58 (3), 453- 468. https://doi.org/10.1111/j.1464-0597.2009.00401.x
Oruçoğlu, K. & Beyhan, M. (2019). Göller bölgesi göllerinde ağır metal kirliliğinin değerlendirilmesi. Bilge Uluslararası Bilim ve Teknoloji Araştırmaları Dergisi, 3(1), 1020. https://doi.org/10.30516/bilgesci.449984
Suri, R., Kohli, C. & Monroe, K. B. (2007). The effects of perceived scarcity on consumers’ processing of price information. Journal of The Academy of Marketing Science, 35, 89-100. https://doi.org/10.1007/s11747-006- 0008-y
T.C. Burdur Valiliği. (2021). Salda turizm merkezi. http://www.burdur.gov.tr/salda- turizmmerkezi Erişim tarihi: 10 Aralık 2021.
T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. (2022, 18 Mayıs). Bakan Murat Kurum’dan Salda Gölü paylaşımı. https://csb.gov.tr/bakan-murat-kurum-dan-salda- golu-paylasimi-bakanlik-faaliyetleri-34118 Erişim tarihi: 23 Ağustos 2022.
T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. (2021). Salda Gölü. https://www.saldagolu.gov.tr/saldagolu/ Erişim tarihi: 09 Aralık 2021.
T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı Burdur İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü. (2021). Salda Gölü. https://burdur.ktb.gov.tr/TR-155115/salda-golu.html Erişim tarihi: 09 Aralık 2021.
T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı 6. Bölge Müdürlüğü. (2021). Salda Gölü Tabiat Parkı. https://bolge6.tarimorman.gov.tr/Menu/31/Tabiat-Parklari Erişim tarihi: 08 Aralık 2021.
T. C. Tarım ve Orman Bakanlığı Su Yönetimi Genel Müdürlüğü. (2019, 22 Kasım). Burdur Havzası nehir havza yönetim planı stratejik ÇED taslak kapsam belirleme raporu.
https://www.tarimorman.gov.tr/SYGM/Belgeler/Burdur%20Havzas%C4%B122.11.20 9/Burdur%20Havzas%C4%B1%20Nehir%20Havza%20Y%C3%B6netim%20Plan%C%B1%20Haz%C4%B1rlanmas%C4%B1%20Projesi_%20Stratejik%20C3%87ED%20Taslak%20Kapsam%20Belirleme%20Raporu.pdf Erişim tarihi: 03 Aralık 2021.
Tanır, M. (2011). Burdur il tanıtım rehberi. T. C. Burdur Valiliği İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü. https://docplayer.biz.tr/23488938-Burdur-il-tanitim-rehberi-mehmet-tanir- hazirlayan-il-kultur-ve-turizm- muduru.html Erişim tarihi: 10 Aralık 2021.
Temurçin, K., Atayeter, Y. & Tozkoparan, U. (2019). Salda Gölü ve çevresinin turizm potansiyeli ve Yeşilova İlçesi’nin sosyo-ekonomik yapısına etkisi. Süleyman Demirel Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2(47), 40-63. https://doi.org/10.35237/sufesosbil.604016
Temurçin, K. & Tozkoparan, U. (2020). Yerli turistlerin Salda Gölü’ne yönelik görüşlerinin değerlendirilmesi. Turizm Akademik Dergisi, 7 (1), 97-115.
Türk Dil Kurumu Sözlükleri (t.y.). Kıtlık. Türk Dil Kurumu. https://sozluk.gov.tr/ Erişim tarihi: 10 Aralık 2021.
Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (TMMOB). (2020). Salda Gölü raporu. http://www.tmmob.org.tr/sites/default/files/tmmobsaldagoluraporu_1.pdf Erişim tarihi: 09 Aralık 2021.
Ustaahmetoğlu, E. (2015). Satın alma niyeti üzerinde ürün kıtlık mesajları, algılanan kalite ve algılanan değerin etkisi. Tüketici ve Tüketim Araştırmaları Dergisi, 7 (1), 157-177.
Verhallen, T. M. M. (1982). Scarcity and consumer choice behavior. Journal of Economic Psychology, 2, 299- 322.
Verhallen, T. M. M. & Robben, H. S. J. (1994). Scarcity and preference: An experiment on unavailability and product evaluation. Journal of Economic Psychology, 15, 315-331.
Worchel, S. (1992). Beyond a commodity theory analysis of censorship: When abundance and personalism enhance scarcity effects. Basic And Applied Social Psychology, 13 (1), 79-92. http://dx.doi.org/10.1207/s15324834basp1301_7
Yazıcıoğlu, İ., Alphan, E. & Onur, M. (2020). Aşırı turizm kapsamında Tripadvisor yorumları üzerine nitel bir inceleme: Salda Gölü örneği. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, Special Issue (4), 505-522.
Yıldırım, A. & Şimşek, H. (2005). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. (5.Baskı), Ankara: Seçkin Yayıncılık.
Yayınlanmış
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2023 Journal of Tourism & Gastronomy Studies
Bu çalışma Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
