Mut Zeytinyağı Turizmi Potansiyelinin Swot Analizi ile Değerlendirilmesi (Assessment of Mut Olive Oil Tourism Potential with SWOT Analysis)

Hüsnü KASAR; Yılmaz SEÇİM

doi:10.63556/jotags.2026.1865

Authors

Hüsnü KASAR
Yılmaz SEÇİM

DOI:

https://doi.org/10.63556/jotags.2026.1865

Keywords:

Olive oil tourism, Mut, Swot analysis

Abstract

One of the new trends resulting from tourists participating in traditional agricultural activities is olive oil tourism. Olive oil tourism encompasses gastronomy, nature, and cultural elements. This study aims to reveal the olive oil tourism potential of Mut district in Mersin province, to evaluate its strengths and weaknesses, opportunities and threats, and to make suggestions for the development of olive oil tourism. The research utilized the interview technique, a qualitative data collection method. The sample consisted of 32 individuals who volunteered to participate in the research and agreed to face-to-face interviews in Mut district. These individuals included local olive producers and marketers, tourism business owners and managers, Mut residents and olive grove owners, academics, and local government representatives. The field research was conducted between August and September 2025. According to the findings, "Organic and natural production without the use of chemicals and pesticides" is the strongest aspect of olive oil tourism in the district, while "Insufficient advertising and promotional activities" is its weakest point. While the abundance of olive trees in the district stands out as a significant opportunity, the preference of people for sea, sand, and sun tourism is highlighted as an existing and potential threat to olive oil tourism in the district. The necessary ethical committee approval for data collection in this research was obtained from the Muş Alparslan University Ethics Committee on June 3, 2025, with decision number 11/77.

References

Akturfan, M., Çınar, Z., & Özata, E. (2022). Karaman İlinin Gastronomi Turizmi Potansiyelinin SWOT Analizi ile Değerlendirilmesi. The Journal of GastroMedia, 1(1), 19-29.

Arslaner, A. (2019). Türkiye’de Coğrafi İşaret Kavramı. Hoca Ahmet Yesevi 2. Uluslararası Bilimsel Araştırmalar Kongresi, Erzurum. 231-235.

Büyük, Ö., & Can, E. (2020). Zeytinyağı Kültürel Rotalarının Turizm Potansiyeli Açısından Değeri ve Türkiye’de Uygulanabilirliği. AHBVÜ Turizm Fakültesi Dergisi, 23(1), 191-210.

Cankül, D., & Ezenel, E. (2018). Bodrum Yarımadası ve Zeytinyağı Turizmi: Uygulanabilirliği Açısından Swot Analizi ile Değerlendirilmesi. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İİBF Dergisi, 13(3), 55-68.

Cerro, A. M., Clemente, E. I., Mogol Lon, J. M., Salvo, P. D., & Calzat, V. A. (2014). Olive oil tourism in southern Europe: Proposals for tourism development of olive grove rural areas. Revista Turismo & Desenvolvimento, 21(22), 63-73.

Çalışkan, H., & Özden, S. (2022). Sürdürülebilir kırsal kalkınma bağlamında kırsal tutundurma model araştırması: Mut örneği. Ormancılık Araştırma Dergisi(9), 133-141.

Çetin , M., & Küçükkömürler, S. (2019). Destinasyon Çekicilik Unsuru Olarak Gastronomi Müzeleri: Oleatrium Zeytin ve Zeytinyağı Tarihi Müzesi Örneği. Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Turizm Fakültesi Dergisi, 22(1), 1-17.

Çınar, F., & Oğuz, M. (2020). Türkiye’nin COVİD-19 Pandemisine Yönelik Stratejilerinin SWOT Analizi ile Değerlendirilmesi. Sağlık ve Sosyal Refah Araştırmaları Dergisi, 2(2), 1-11.

Doğan, B. (2015). Coğrafi İşaret Korumasinin Gelişmekte Olan Ülkeler İçin Önemi. Social Sciences, 10(2), 58-75.

Efendi, M., & Atay, H. (2020). Turist Rehberlerinin Gözlemlerinden Turistlerin Gastronomik Tercihlerinin Saptanması. Türk Turizm Araştırmaları Dergisi, 4(1), 567-579.

Gökovalı, U. (2007). Coğrafi işaretler ve ekonomik etkileri: Türkiye örneği. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 21(2), 141-160.

Güdek, M., Çetin, K., & Özkaya, F. D. (2016). Gastronomi ve Mutfak Sanatları Bölümü Öğrencilerinin Zeytinyağına İlişkin Bilgi Düzeyleri. Zeytin Bilimi, 6(2), 93-97.

Gülen, M. (2017). Gastronomi Turizm Potansiyeli ve Geliştirilmesi Kapsamında Afyonkarahisar İlinin Değerlendirilmesi. Güncel Turizm Araştırmaları Dergisi, 1(1), 31-42.

Gür, E., Aslan, R., Son, L., Pala, H., & Göçer, S. N. (2011). Mut Yöresinde Organik Zeytin Yetiştiriciliği. In Organik Tarım Araştırma Sonuçları. TC Tarım ve Köyişleri Bakanlığı, Tarımsal Araştırmalar Genel Müdürlüğü. 95-101.

İçel, G. (2014). Mersin’de Meteorolojik ve Hidrometeorolojik Afetler. Electronic Turkish Studies, 9(11), 263-282.

Kaimikaua, C. (2013). Tales from the Olive Groves: The Politics of Communicating Spatial Identity, Entrepreneurship, Empowerment and Preserving Cultural Heritage through Experiential Tourism for Local Olive Growers during Harvest Time in Sant’Elia, Fiumerapido, Italy. In Recupero Valorizzazion Manutenzione nei Centri Storici: Un Tavalo di Confronto Interdisciplinare. (March 2013) pp.274-¬ 277, Lettera Ventidue, Edizioni, Siracusa, Italy. (ISBN: 978-¬‐88-¬‐ 6242-¬‐084-¬‐6).

Kan, M., & Gülçubuk, B. (2008). Kırsal Ekonominin Canlanmasında ve Yerel Sahiplenmede Coğrafi İşaretler. Uludağ Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 22(2), 57-66.

Kaplan, M., & Arıhan, S. K. (2012). Antik Çağdan Günümüze Bir Şifa Kaynağı: Zeytin Ve Zeytinyağının Halk Tıbbında Kullanımı. Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Dergisi, 52(2), 1-15.

Kökşen, B. (2020). Alahan Manastırı’nın İnanç Turizmi Açısından Değerlendirilmesi. Turizm Ekonomi ve İşletme Araştırmaları Dergisi, 2(1), 73-83.

Küçükkömürler, S., Şirvan, N. B., & Sezgin, A. C. (2018). Dünyada ve Türkiye’de gastronomi turizmi. Uluslararası Turizm Ekonomi ve İşletme Bilimleri Dergisi, 2(2), 78-85.

Mason, M. (2010). Sample Size and Saturation in PhD Studies Using Qualitative Interviews. Forum: qualitative social research, 11(3), 1-13.

Millan, G., Arjona, J. M., & Amador, L. (2014). A new market segment for olive oil: Olive oil tourism in the south of Spain. Agricultural Sciences, 5(3), 179-185.

Murgado , E. M. (2013). Turning food into a gastronomic experience: olive oil tourism. Options Mediterranéennes (106), 97-109.

Oğuz, S., & Unur, K. (2018). Gastronomi turizminde gelişmişlik göstergeleri ölçeği: Geliştirilmesi, geçerliliği ve güvenilirliği. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 6(1), 409-429.

Oraman, Y. (2015). Türkiye’de Coğrafi İşaretli Ürünler. Balkan ve Yakın Doğu Sosyal Bilimler Dergisi, 1(1), 76-85.

Özdemir, G., & Altıner, D. D. (2019). Gastronomi kavramlari ve gastronomi turizmi üzerine bir inceleme. Erzincan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 12(1), 1-14.

Pekkırbızlı, T. (2018). Mut (Mersin) İlçesi’nde Kırsal Yerleşmeler. Konya: Necmettin Erbakan Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Ortaöğretim Sosyal Alanlar Eğitimi Anabilimdalı Yüksek Lisans Tezi. 1-269.

Saltık, I. A., & Çeken, H. (2017). Agroturizmde yeni eğilimler: zeytinyaği turizmi. Journal of Life Economics, 4(4), 89-102.

Sarıışık, M., & Özbay, G. (2015). Gastronomi Turizmi Üzerine Bir Literatür İncelemesi. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergis, 26(2), 264-278.

Saygılı, D., Demirci, H., & Samav, U. (2020). Coğrafi İşaretli Türkiye Peynirleri. Aydın Gastronomy, 4(1), 11-21.

Sezgin, A. C., & Şanlıer, N. (2018). Sürdürülebilir turizm kapsamında gastronomi müzelerinin değerlendirilmesi. İnsan, Toplum ve Spor Bilimleri Araştırma Örnekleri. 215-233

Sormaz, Ü., Madenci, A. B., & Yılmaz, M. (2020). Sürdürülebilir Turizm Kapsamında Konya İli Gastronomi Turizminin Swot Analizi ve Geliştirilmesine Yönelik Öneriler. International Social Sciences Studies Journal, 58(6), 1101-1108.

Sözlü, H. (2017). Mut’taki Tarihi Köprüler. Selçuk Üniversitesi Selçuklu Araştırmaları Dergisi(6), 241-266.

Şahin, A., & Meral, Y. (2012). Türkiye’de Coğrafi İşaretleme ve Yöresel Ürünler. Türk Bilimsel Derlemeler Dergisi, 5(2), 88-92.

Şahin, G. (2013). Coğrafi işaretlerin önemi ve Vize (Kırklareli)’nin coğrafi işaretleri. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi (15), 23-37.

Teyin , G., Sormaz, Ü., Nizamlıoğlu, H. F., & Onur, N. (2021). Şile İlçesinin Gastronomi Turizmi Potansiyelinin Swot Analizi ile Değerlendirilmesi. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 9(4), 3018-3035.

Torre, M.-V., Fuentes, J., & Hidalgo, L. (2017). Olive oil tourism: Promoting rural development in Andalusia (Spain). Tourism Management Perspectives(21), 100-108.

Tunalıoğlu, R., & Avunduk, C. D. (2018). Gastronomide Zeytinyağının Duyusal Yolculuğu. Güncel Turizm Araştırmaları Dergisi, 2(1), 469-481.

Turgut, M., & Şahin, A. Y. (2019). Analitik Hiyerarşi Prosesi Yöntemi İle Yaş Sebze ve Meyve Depo Yeri Seçimi: Mersin İli Uygulaması. Mersin Üniversitesi Denizcilik ve Lojistik Araştırmaları Dergisi, 1(1), 42-59.

Türk Patent ve Marka Kurumu. (2025). 2025 tarihinde https://ci.turkpatent.gov.tr/ adresinden alındı

Türkiye Cumhuriyeti Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. (2021, Haziran 14). Mersin Valiliği Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü. https://mersin.csb.gov.tr/ilimiz-mut-ilcesi-cortak-mahallesinde-bulunan-bakanligimiz-tarafindan-anit-agac-olarak-tescil-edilen-yaklasik-820-yasindaki-zeytin-agacinin-tanitim-tabelalari-yerlestirildi.-haber-261938 adresinden alındı

Ulusal Zeytin ve Zeytinyağı Konseyi. (2022). 2022-2023 Üretim Sezonu Sofralık Zeytin Ve Zeytinyağı Rekoltesi Ulusal Resmi Tespit Heyeti Raporu. İzmir: Ulusal Zeytin ve Zeytinyağı Konseyi.

Üzümcü, T. P., Alyakut, Ö., & Akpulat, N. A. (2017). Coğrafi İşaretleme Kapsamında Kocaeli Gastronomik Ürünlerinin Değerlendirilmesi. KMÜ Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 19(28), 132-140.

Valentin, M. M., Manuel, J. Q., & Ignacio, R. (2011). Potencial del oleoturismo como diversificación económica del sector cooperativo agrario: el caso español. Revista de Ciencias Sociales (RCS), 17(3), 533-541.

Yenipınar, U., Köşker, H., & Karacaoğlu, S. (2014). Turizmde Yerel Yiyeceklerin Önemi ve Coğrafi İşaretleme: Van Otlu Peyniri. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 2(2), 13-23.

Yergün, U., & Ünal, Z. G. (2005). Mut Mersin Kentsel Kültür Varlıkları Envanteri 2004. TÜBA-KED Türkiye Bilimler Akademisi Kültür Envanteri Dergisi (4), 131-160.

Yeşiltaş, M., Çeken, H., & Öztürk, İ. (2009). Karadeniz Bölgesindeki Turizm Olanaklarının Swot Analizi İle Değerlendirilmesi. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2(3), 250-269.