Turizm Fakültesi Öğrencilerinin Yeme Farkındalığı Üzerine Bir İnceleme (A Study on The Mindful Eating of Tourism Faculty Students)
DOI:
https://doi.org/10.21325/jotags.2025.1688Keywords:
Eating awareness, Students of tourism faculty, MindfulnessAbstract
This study, which was conducted to measure the eating awareness of the students studying at the faculty of tourism and to measure to what extent gastronomy students have an eating awareness compared to students in other departments, was designed with a quantitative research method. Using the Eating Awareness Scale (EAS-30), data analysis was conducted on 422 questionnaires at Çanakkale Onsekiz Mart University, Faculty of Tourism. According to the findings of the study, it was seen that the students of gastronomy and culinary arts department differed from other departments in the dimensions of focus and disinhibition. In addition, another result obtained is that while women's emotional eating behavior and eating control are higher than men, men's interference dimension average is higher than women. It is thought that the findings obtained will contribute to future studies. In future research, the potential impact of mindfulness-based interventions on students’ eating awareness could be assessed through comparative measurements to contribute to the literature.
References
Adkha, N. F., Sudira, P., & Iskandar, R. (2021). The mindfulness aspects in the teaching of culinary art in vocational high school. Jurnal Pendidikan Vokasi, 11(2), 155–170.
Ağan, C., Doğan, M. (2022). Lezzet ve lezzetin bilimi: mutfak şeflerinin lezzet algıları üzerine bir araştırma. Safran Kültür ve Turizm Araştırmaları Dergisi, 5(2), 199¬–219.
Akdemir, A., Özcan, E. (2023). Mindfulness (bilinçli farkındalık) ve emzirme. Kadın Sağlığı Hemşireliği Dergisi, 9 (Özel Sayı-1), 62–66.
Alves, M. J. R. B. P. (2022). Meal Experience in Fine-Dining: Exploring the role of memory, happiness and mindfulness as mediators (Master's thesis proposal report, Data-Driven Marketing). Instituto Superior de Estatística e Gestão de Informação, Universidade Nova de Lisboa.
Aras, K.A., Delen, İ. (2023). Üniversite öğrencilerinin beslenme alışkanlıkları ve yeme farkındalığı durumlarının değerlendirilmesi. Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 10(3), 265–274.
Baer, R.A.., Fischer, S., Huss, D.B. (2005). Mindfulness and acceptance ın the treatment of disordered eating. Journal of Rational-Emotive & Cognitive-Behavior Therapy, 23(4), 281–300.
Barışkan, H., Karakoç Kumsar, A. (2020). Sağlık bilimleri fakültesi öğrencilerinde abdominal obezite sıklığı ve yeme farkındalık düzeyleri. Koç Üniversitesi Hemşirelikte Eğitim ve Araştırma Dergisi, 17(2), 162–169.
Boyacı, D., İçigen, M. (2021). Profesyonel aşçıların tat ve lezzet kavramlarına ilişkin bilgi düzeylerinin belirlenmesi. AHBVÜ Turizm Fakültesi Dergisi, 24 (2), 310–329.
Boyraz, N.S. (2020). Lise öğrencilerinde yeme farkındalığı ile olumsuz beden konuşmaları ve sağlık algısı arasındaki ilişkinin incelenmesi ve etkileyen faktörler. [Yüksek Lisans Tezi İnönü Üniversitesi].
Bozyılan, E., Murathan, G., Murathan, F. ve Dündar, A. (2022). Covid-19 pandemisi sürecinde sporcu üniversite öğrencilerinin yeme farkındalığı ve sosyal görünüş kaygı düzeylerinin değerlendirilmesi. ADYÜ Sağlık Bilimleri Dergisi, 8(3), 191–200.
Brillat- Savarin, J. A. (2022), Bucak, H. (çev.), Lezzetin Fizyolojisi ya da Yüce Mutfak Üzerine Düşünceler. Oğlak Yayıncılık.
Chiodo, C., Goto, K., Horst, K., Giampaoli, J., & Giromini, L. (2023). Food Attitudes, Mindful Eating, and Satisfaction with Food-Related Life among Italian and American University Students. Journal of Hunger & Environmental Nutrition, 18(5), 798–811.
Creswell, J. W. (2009). Research design: Qualitative, quantitative, and mixed methods approaches (3rd ed.). Thousand Oaks, CA: Sage.
Çakaroğlu D., Ömür EH., Arslan C. (2020). Üniversite öğrencilerinin yeme tutumu, yeme farkındalığı ve sosyal görünüş kaygısının değerlendirilmesi (Siirt ili örneği). Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi,14(1), 1–12.
Çatak, P. D., Ögel, K. (2010). Farkındalık temelli terapiler ve terapötik süreçler. Klinik Psikiyatri, 13(1), 85–91.
Çetiner, E.N. (2021). Erciyes üniversitesi öğrencilerinin yeme farkındalığı ve ilişkili faktörler. [Yüksek Lisans Tezi, Erciyes Üniversitesi].
Çokluk, Ö., Şekercioğlu, G. ve Büyüköztürk, Ş. (2021). Sosyal Bilimler İçin Çok Değişkenli İstatistik: SPSS ve Lisrel Uygulamaları, Pegem: Ankara.
Çolak, H., Aktaç, Ş. (2019). Ağırlık yönetimine yeni bir yaklaşım: yeme farkındalığı. Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 3(3), 212–222.
Durğun, S., Tayfun, A., Silik, C. E. (2024). MESEM’e kayıtlı turizm öğrencilerinin iş yükü ile tükenmişlik düzeyi arasındaki ilişkide iş-serbest zaman ve iş-okul çatışmasının aracılık rolü ve sektöre yönelik tutum. Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 11(4), 3188–3212.
Framson, C., Kristal, A. R., Schenk, J. M., Littman, A. J., Zeliadt, S., Benitez, D. (2009). Development and validation of the mindful eating questionnaire. Journal of the American Dietetic Association, 109(8), 1439–1444.
Gün, S., Kılıç, G. D. (2024). Şeflerin yerel yiyeceğe ilişkin davranışlarının incelenmesi (an analysis of chefs’ behaviors towards local food). Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 12(1), 147–167.
İbrahimova, A. (2020). Üniversite öğrencilerinin yeme farkındalığına göre aşırı besin isteği, iştah ve beslenme durumlarının değerlendirilmesi. [Yüksek Lisans Tezi, Başkent Üniversitesi].
İspir, K. (2022). Atatürk üniversitesi beslenme ve diyetetik bölümü öğrencilerinin beslenme durumları ile yeme farkındalığı ve sezgisel yeme davranışları arasındaki ilişki. [Yüksek Lisans Tezi, Lokman Hekim Üniversitesi].
Jordan, C. H., Wang, W., Donatoni, L., & Meier, B. P. (2014). Mindful eating: Trait and state mindfulness predict healthier eating behavior. Personality and Individual Differences, 68, 107–111.
Kabat-Zinn, J. (1990). Full Catastrophe Living: Using The Wisdom Of Your Body And Mind To Face Stress, Pain, And Illness. New York: Bantam Dell.
Kabat-Zinn J. (2003). Mindfulness-Based interventions in contex: past, present and future. Clinical Psychology Science Practice, 10(2), 144–156.
Karacaoğlan, B. (2015). Bilgece farkındalık, duygu düzenleme becerisi ve iş tatmini arasındaki ilişkinin incelenmesi. [Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi] Kara Harp Okulu Komutanlığı, Savunma Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
Karaca, V., Rakıcıoğlu, N. (2024). Yetişkinlerde yeme farkındalığı ve besinlerin günlük tüketilen porsiyon miktarları arasındaki ilişki. Beslenme ve Diyet Dergisi, 1–11.
Karadeniz, F. (2000). Lezzet algılama mekanizması. GIDA, 25(5), 317–324.
Karagöz, Y. (2019). SPSS-AMOS-META Uygulamalı Nicel-Nitel-Karma Bilimsel Araştırma Yöntemleri ve Yayın Etiği. Nobel.
Karasar, N. (2012). Bilimsel Araştırma Yöntemi, Nobel Yayın Dağıtım.
Karataş, Y.F. (2020). Osmaniye korkut ata üniversitesi sağlık yüksekokulu öğrencilerinin yeme farkındalığı durumlarının değerlendirilmesi. [Yüksek Lisans Tezi, Başkent Üniversitesi].
Karataş, Y.F., Müftüoğlu, S. (2020). Sağlık yüksekokulu öğrencilerinin yeme farkındalığı durumlarının değerlendirilmesi. Sağlık Bilimlerinde Eğitim Dergisi, 3(1), 24–33.
Kılıç, S. (2016). Cronbach’ın alfa güvenirlik katsayısı. Journal of Mood Disorders, 6(1), 47–48.
Köse, G., Tayfur, M., Birincioğlu, İ., Dönmez, A. (2016). Yeme farkındalığı ölçeğini Türkçeye uyarlama çalışması. Bilişsel Davranışçı Psikoterapi ve Araştırmalar Dergisi, 3, 125–134.
Köse, G. (2017). Üniversite öğrencilerinin yeme farkındalığının üzerine bir araştırma. [Yayımlanmış Doktora Tezi, Başkent Üniversitesi].
Kuseyri, G. (2020). Üniversite öğrencilerinde yeme farkındalığı ve sezgisel yeme davranışının beslenme durumu üzerine etkis. [Yüksek Lisans Tezi, Başkent Üniversitesi].
Levey, J., & Levey, M. (2018). Roots and shoots of mindfulness. Subtle Energies Magazine, 28(3), 23–39.
Likert, R. (1932). A technique for the measurement of attitudes. Archives of Psychology, 140, 5–55.
Mısırlıoğlu, P.E. (2021). Tıp fakültesi 6. sınıf öğrencilerinde yeme farkındalığının beslenme durumu ve obezite ile ilişkisi. [Yüksek Lisans Tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi].
Monroe, J.T. (2015). Mindful eating: principles and practice. American Journal of Lifestyle Medicine, 9(3), 217–220.
Önal, Ö., Doğru, M., Külcü, A. (2021). Bir ilçe fakülte ve meslek yüksekokulu öğrencilerinde yeme farkındalığı risk faktörlerinin incelenmesi. Gevher Nesibe Journal of Medical & Health Sciences, 6(15), 52–56.
Öney, H. (2016). Gastronomi eğitimi üzerine bir değerlendirme. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 35, 193–203.
Öney, B., Şişman, Z. (2023). Beslenmede güncel bir yaklaşım: yeme farkındalığı. Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 7(2), 416–427.
Özyeşil, Z. (2011). Üniversite öğrencilerinin öz-anlayış düzeylerinin bilinçli farkındalık kişilik özellikleri ve bazı değişkenler açısından incelenmesi. [Yayımlanmamış Doktora Tezi], Selçuk Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Konya.
Paolassini-Guesnier, P., Van Beekum, M., Kesse-Guyot, E., Baudry, J., Srour, B., Bellicha, A., Shankland, R., Rodhain, A., Leys, C., Hercberg, S., Touvier, M., Allès, B., & Péneau, S. (2025). Mindful eating is associated with a better diet quality in the NutriNet-Santé study. Appetite, 206, 107797.
Pekerşen, Y., Sırıklı, İ. K. (2023). Gastronomi ve mutfak sanatları öğrencilerinin staj süreçlerinde yaşadıkları iş stresinin belirlenmesi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 22(87), 1325-1343.
Samancı, Ö. (2020). Gastronomi: disiplinler arası bir buluşma. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 31(1), 92–95.
Saygın, D.G. (2021). Üniversite öğrencilerinin yeme farkındalığı ve etkileyen faktörlerin belirlenmesi: sağlık bilimleri fakültesi örneği. [Yüksek Lisans Tezi, Aydın Adnan Menderes Üniversitesi].
Saygın, D.G., Eskin, S.G. (2022). Üniversite öğrencilerinde yeme farkındalığı ve ilişkili faktörlerin değerlendirilmesi. Beslenme ve Diyet Dergisi, 50(2), 20–29.
Schmidt, S. (2011). Mindfulness in east and west – is it the same? studies in Neuroscience. Consciousness and Spirituality, 23–38.
Shadish, W. R., Cook, T. D., & Campbell, D. T. (2002). Experimental and quasi-experimental designs for generalized causal inference. Houghton, Mifflin and Company.
Sthapit, E. (2019). Memories of gastronomic experiences, savoured positive emotions and savouring processes. Scandinavian Journal of Hospitality and Tourism, 19(2), 115–139.
Tarakçıoğlu, M.F.N. (2022). Üniversite öğrencilerinde yeme farkındalığının dikkat eksikliği, hiperaktivite, depresyon ve anksiyete belirtileri ile ilişkisinin incelenmesi. [Yüksek Lisans Tezi, İbn Haldun Üniversitesi].
Türkoğlu, H., Kozak, M. A. (2015). Türk mutfağının gelişiminde gurmelerin rollerine yönelik algılamalar. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 20(2), 207–220.
Uzun, B., Kral, T. (2020). Fark et, anda kal; namıdiğer mindfulness: farkındalık uygulamalarının dünü, bugünü ve kültüre duyarlılığı. Uluslararası Bilim ve Eğitim Dergisi, 4(1), 16–27.
Yalçın, B., Yılmazer, A. (2024). İş Stresi ve Tükenmişlik Sendromunun Çalışan Performansı Üzerine Etkileri (The Effect of Job Stress and Burnout Syndrome on Employee Performance). Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 12(1),227-244.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2025 Journal of Tourism & Gastronomy Studies
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License.
